ورود موشک ناشناس روسیه به میدان نبرد

گروه بین‌الملل دفاع‌پرس: بر اساس داده‌های منتشر شده از دستگاه‌های اطلاعاتی اوکراین، ارتش روسیه از پایان تابستان شروع به استفاده از موشک کروز دوربرد جدید «فیلین» کرده است. بر اساس اطلاعات موجود، این موشک با تعدادی دیگر از تسلیحات روسی در بهره‌گیری از موتور «آر۵۰۰» و برخی از بلوک‌های الکترونیکی مشترک است. چنین یکسان‌سازی می‌تواند الگویی از ساخت تسلیحات جدید در روسیه را نمایان کند. هرچند برای قضاوت نهایی احتیاج به مشاهده سلاح‌های آینده روسیه خواهد بود.

نخستین اطلاعات درباره موشک کروز «فیلین» در تاریخ سی‌ام مهر و به صورت علنی منتشر شد. در این تاریخ، معاونت اطلاعات وزارت دفاع اوکراین اقدام به انتشار تصاویر خرابی‌های حاصل از اصابت‌های این موشک، مدل سه‌بعدی، فهرست اجزای کشف‌شده و مشخصات برآوردی آن در پورتال موسوم به «جنگ و تحریم‌ها» کرد.

به ادعای این نهاد، استفاده از این موشک از پایان تابستان آغاز شده است. وزارت دفاع اوکراین با تحقیق جامع نسبت به نوع تخریب‌های شکل گرفته بر اثر اصابت موشک فیلین، موفق به کشف برخی از ویژگی‌های طراحی این موشک شد، اما این نوع از تحقیقات قادر به کشف برنامه کامل آزمایش‌ها، مقیاس تولید و نتایج نظامی استفاده از این موشک نخواهد بود.

اوکراین توجه ویژه‌ای را به منشأ اجزای الکترونیکی این موشک معطوف کرده است. بر اساس محاسبات وزارت دفاع اوکراین، در موشک فیلین ۳۵ قطعه با منشأ آمریکایی و ۲۲ قطعه با منشأ چینی شناسایی شده است. در همین حال، سیستم ناوبری اینرسیایی چینی نیز در این موشک موجود است. البته با وجود تلاش‌های فراوان، اوکراین قادر به کشف منشا تمامی قطعات این موشک نشده است و به هدف خود، یعنی ارزیابی میزان خودکفایی روسیه در ساخت قطعات تسلیحاتی نرسیده است.

همچنین اطلاعات منتشر شده توسط وزارت دفاع اوکراین نشان داد که شرکت «پلاز» تولیدکننده بخشی از تجهیزات بورد موشک فلین است. بر اساس داده‌های این وزارتخانه، بلوک‌هایی با چیدمان و برچسب‌گذاری مشابه نیز در پهپاد‌های «گارپیا» استفاده می‌شوند. این شباهت اگرچه می‌تواند نشان‌دهنده به‌کارگیری راه‌حل‌های فنی مشترک در کارخانه‌های تسلیحاتی مختلف روسیه باشد، اما چنین شباهتی به معنای آن نیست که تمامی تسلیحات روسی در یک خط تولید ساخته می‌شوند.

آمار کیفی و کاربردی موشک‌های «فیلین» اعم از شمار پرتاب‌ها، درصد دقت و نتایج حملات انجام گرفته با این موشک تا کنون منتشر نشده است، بنابراین ارزیابی کارایی رزمی موشک جدید بر اساس اطلاعات ارائه‌شده ممکن نیست.

نهاد‌های رسمی روسیه تاکنون نسبت به گزارش‌های منتشر شده درباره موشک «فیلین» اظهارنظر نکرده‌اند. با این وجود، برخی جزئیات ساختاری در موشک «فیلین»  قابل مقایسه با نمونه‌های شناخته‌شده تسلیحات روسی است. حتی اگر اطلاعات رسمی درباره آزمایش‌ها و روند تولید این موشک منتشر نشود، می‌توان از طریق مقایسه موشک فیلین با نمونه‌های مشابه خود، درباره رویکرد‌های فنی توسعه‌دهندگان این موشک به جمع‌بندی و قضاوت نهایی رسید.

بر اساس داده‌های منتشرشده، موشک «فیلین» یک موشک کروز دوربرد برای انهدام اهداف زمینی ثابت با مختصات از پیش معلوم است. طراحی آن با ترکیب بدنه کامپوزیتی، موتور توربوجت و سیستم کنترل اینرسیایی-ماهواره‌ای تلاش کرده است که شاخص‌های استقامت و کارایی را به شکلی متوازن در این موشک جمع‌آوری کند.

بر اساس اطلاعات منتشرشده، بدنه این موشک از الیاف کربن و فایبرگلاس ساخته شده و برخی عناصر آن با پرینتر سه‌بعدی تولید شده‌اند. همچنین بدنه شکل کشیده و مقطع عرضی نامتقارن دارد. در بخش میانی بدنه، بال مثلثی با قرارگیری از بالا نصب شده است. در بخش بالایی بدنه، نزدیک به دُم، ورودی هوای برجسته موتور قرار دارد. دُم شامل سه صفحه است و شرکت تسلیحاتی سازنده تلاش کرده تا با استفاده از کامپوزیت‌ها، رادارگریزی محصول را افزایش دهد.

طول موشک فیلین تا ۳.۵ متر، طول بال آن تا ۳ متر، جرم پرتابی آن تا ۲۱۰ کیلوگرم و قابلیت حمل سر جنگی این موشک ۵۰ یا ۱۰۰ کیلوگرم ارزیابی شده است. همچنین در دُم بدنه این موشک، موتور توربوجت فشرده آر۵۰۰ از شرکت روسی «رینولدز» قرار دارد.

سرعت پرواز موشک فیلین تا ۸۰۰ کیلومتر بر ساعت، ارتفاع پروازی آن از ارتفاع کم تا ۶ کیلومتر و برد این موشک ۶۰۰ تا ۱۲۰۰ کیلومتر ارزیابی شده است، با این حال، در داده‌های منتشرشده مشخص نشده است که هر برد مربوط به کدام نسخه سرجنگی است؛ بنابراین نمی‌توان ادعا کرد که برد ۱۲۰۰ کیلومتری این موشک با سرجنگی ۱۰۰ کیلوگرمی نیز محقق خواهد شد.

در فهرست تجهیزات این موشک، از کنترلر پرواز «کی ۱۰۱»، بلوک اینرسیایی «کی-۱۰۳-۰۱» و ماژول ناوبری ضد اختلال ۱۶ کاناله «کومتا» نام برده شده است. چنین تجهیزاتی برای پرواز در مسیر تعیین‌شده به سمت هدف با مختصات معلوم طراحی شده‌اند.

برای موشک «فیلین» چند نسخه مختلف رزمی مشخص شده است. در محفظه مربوط به بدنه، سرجنگی انفجاری-ترکشی، نفوذی یا ترموباریک با جرم ۵۰ یا ۱۰۰ کیلوگرم نصب می‌شود. چنین انتخابی امکان کاربرد متنوع موشک علیه اهداف زمینی مختلف، از تجمع نیرو و تجهیزات تا سازه‌ها را پیش‌بینی می‌کند. اطلاعات درباره نتایج چنین کاربرد‌هایی تاکنون وجود ندارد. همچنین بر اساس اطلاعات وزارت دفاع اوکراین، «فیلین» با کمک شتاب‌دهنده باروتی از یک پرتابگر زمینی پرتاب می‌شود. ساختار خود پرتابگر و مشخصات آن تاکنون فاش نشده است.

بر اساس اطلاعات موجود، موشک «فیلین» پیش از همه بر اهداف ثابت متمرکز است. ماژول «کومتا» برای افزایش مقاومت ناوبری ماهواره‌ای در برابر اختلال طراحی شده، اما به‌خودی‌خود اصابت دقیق در شرایط جنگی را تضمین نمی‌کند. دقت واقعی موشک ناشناخته است و مقایسه «فیلین» با محصولاتی که سرجستجوگر کامل دارند مقایسه‌ای عجولانه محسوب می‌شود.

دیگر ویژگی مهم موشک «فیلین» پرتاب زمینی آن است، این ویژگی دقیقا برخلاف دو موشک مشهور روسی، «اس ۷۱کی» و «اس ۷۱ام» است که دارای قابلیت شلیک هوایی هستند. روش پرتاب زمینی به هواپیمای حامل نیاز ندارد و منابع هوانوردی را مصرف نمی‌کند؛ این امر باعث صرفه‌جویی در منابع گوناگون اعم از هوانورد‌ها و سوخت شده و ریسک انهدام هوانوردهای حامل موشک را در جریان نبرد از بین می‌برد.

از نظر کاربرد، «فیلین» می‌تواند به موشک‌های کروز هوایی در جهت انهدام اهداف ثابت تکمیل کند، اما برای قضاوت قطعی درباره جزئیات فنی این موشک، باید اطلاعات کاملی از کاربرد این موشک در شرایط گوناگون ارزیابی شود.

در صورتی که گزارش‌های غیررسمی درباره موشک «فیلین» توسط منابع رسمی تایید شوند، می‌توان گفت که روسیه به الگویی ثابت از ساخت موشک دست یافته است، الگویی که میزان موفقیت آن در ماه‌های آینده و در میدان نبرد مشخص خواهد شد.

انتهای پیام/ 999