نوربخش: خراسان رضوی در ۶ شاخص کتابخانه‌ای رتبه‌های برتر کشور را کسب کرد
به گزارش دفاع‌پرس از خراسان رضوی، «حسین نوربخش» مدیرکل کتابخانه‌های عمومی خراسان رضوی، ظهر امروز (سه‌شنبه) در نشست خبری تشریح برنامه‌های سی‌وچهارمین هفته کتاب جمهوری اسلامی ایران که در محل این اداره کل برگزار شد، با اشاره به نتایج ارزیابی سالانه نهاد کتابخانه‌های عمومی کشور اظهار داشت: خراسان رضوی در شاخص تعداد اعضای فعال کتابخانه‌های عمومی رتبه دوم کشور را کسب کرده و در میزان امانت کتاب به ازای هر کتابخانه در جایگاه نخست قرار گرفته است.
وی افزود: استان در ارائه خدمات کتابخانه‌ای در روز‌های تعطیل رتبه دوم کشور را به دست آورده و در شاخص توسعه فضا‌های کتابخانه‌ای و تعداد افتتاح کتابخانه‌ها طی یک سال گذشته نیز رتبه نخست کشور را کسب کرده است.
نوربخش با اشاره به عملکرد استان در حوزه کتابخانه‌های سیار تصریح کرد: خراسان رضوی از نظر توسعه کمی و کیفیت خدمات کتابخانه‌های سیار رتبه نخست کشور را دارد و در زمینه ساماندهی سالن‌های مطالعه نیز حائز رتبه برتر شده است.
مدیرکل کتابخانه‌های عمومی خراسان رضوی با تشریح ظرفیت‌های کتابخانه‌ای استان گفت: در حال حاضر ۳۰۰ نقطه خدمت کتابخانه‌ای در استان فعال است که ۲۴۱ باب آن کتابخانه عمومی ثابت و ۱۳ باب کتابخانه سیار هستند. همچنین کتابخانه‌های استان بیش از سه میلیون نسخه کتاب در اختیار دارند.
وی با تأکید بر اینکه رویکرد جدید نهاد کتابخانه‌های عمومی صرفاً افزایش تعداد کتابخانه‌ها نیست، خاطرنشان کرد: توسعه دسترسی عادلانه به منابع، پاسخگویی به نیاز‌های جامعه و افزایش اثربخشی خدمات، از اولویت‌های اصلی این مجموعه به شمار می‌رود.
اختصاص ۲۳ میلیارد تومان برای به‌روزرسانی منابع کتابخانه‌ای
نوربخش با اشاره به اقدامات انجام‌شده در حوزه توسعه زیرساخت‌ها طی یک سال گذشته بیان کرد: در این مدت هفت کتابخانه افتتاح شده که دو مورد در شهر‌های فاقد کتابخانه و پنج مورد در مناطق روستایی بوده است. همچنین با احتساب بازطراحی یکی از کتابخانه‌ها، حدود دو هزار و ۱۰۰ مترمربع به زیربنای کتابخانه‌های عمومی استان افزوده شده است.
وی به اهمیت تأمین منابع مطالعاتی جدید اشاره کرد و گفت: طی یک سال گذشته حدود ۲۳ میلیارد تومان برای به‌روزرسانی منابع کتابخانه‌های عمومی استان اختصاص یافته است. این منابع از طریق طرح شهرزاد، کتاب‌های اهدایی، خرید کتاب، اعتبارات استانی و کمک‌های مؤسسه قلم‌چی تأمین شده است.
مدیرکل کتابخانه‌های عمومی خراسان رضوی، بازطراحی کتابخانه شریعتی مشهد را از دیگر اقدامات انجام‌شده دانست و افزود: این کتابخانه از مراکز باسابقه کتابخانه‌های عمومی کشور است که پس از طراحی مجدد و اختصاص اعتبار لازم، دوباره به چرخه فعالیت بازگشته است.
امانت ۵۰۰ هزار نسخه کتاب در کتابخانه‌های عمومی استان
نوربخش با تشریح آمار استفاده از منابع کتابخانه‌ای اظهار داشت: طی یک سال گذشته حدود ۵۰۰ هزار نسخه کتاب از سوی اعضای کتابخانه‌های عمومی استان به امانت گرفته شده است.
وی ادامه داد: کتاب‌های کودک، نوجوان، رمان و منابع کمک‌درسی بیشترین میزان استقبال را داشته‌اند و در همین مدت بیش از ۹ هزار برنامه فرهنگی در کتابخانه‌های عمومی استان برگزار شده است.
مدیرکل کتابخانه‌های عمومی خراسان رضوی با اشاره به فعالیت سالن‌های مطالعه گفت: ۸۵ سالن مطالعه دارای مجوز در استان فعالیت می‌کنند که بیشترین تعداد آنها در مشهد و پس از آن در نیشابور قرار دارد.
وی میزان مشارکت خیران در توسعه کتابخانه‌های عمومی را حدود هفت میلیارد تومان اعلام کرد و افزود: این کمک‌ها در بخش‌هایی همچون خرید کتاب، تأمین تجهیزات و کمک‌های نقدی هزینه شده است.
توسعه خدمات تخصصی برای گروه‌های مختلف جامعه
نوربخش با اشاره به ضرورت ارائه خدمات متناسب با نیاز اقشار مختلف جامعه اظهار داشت: تمامی کتابخانه‌های عمومی استان دارای بخش کودک هستند و خدمات ویژه‌ای نیز برای گروه‌های خاص پیش‌بینی شده است.
وی افزود: در حوزه خدمات به نابینایان، علاوه بر کتابخانه مرکزی مشهد، چهار کتابخانه دیگر در سطح استان فعالیت دارند. همچنین دستگاه چاپ بریل در اختیار مجموعه قرار دارد و منابع مورد نیاز مخاطبان در صورت درخواست با خط بریل تولید می‌شود.
مدیرکل کتابخانه‌های عمومی خراسان رضوی، راه‌اندازی کتابخانه تخصصی مادر و کودک کوثر در کاشمر را از دیگر اقدامات این مجموعه برشمرد و گفت: در طراحی این کتابخانه، منابع و امکانات متناسب با نیاز مادران و کودکان در نظر گرفته شده است.
وی همچنین از اجرای طرح کتابخانه سیار برای خدمت‌رسانی به جامعه عشایری خبر داد و خاطرنشان کرد: این طرح تجربه موفقی بوده و گسترش آن در دستور کار قرار دارد.
اجرای برنامه‌های اجتماعی و مشاوره‌ای در ۴۰ کتابخانه استان
نوربخش با تأکید بر تغییر رویکرد کتابخانه‌های عمومی از کتابخانه‌محوری به جامعه‌محوری تصریح کرد: کتابخانه‌ها علاوه بر کارکرد سنتی خود در زمینه امانت کتاب و مطالعه، ظرفیت مهمی برای حضور اجتماعی و فرهنگی در جامعه دارند.
وی از اجرای طرح «روایت آرامش» با همکاری معاونت پیشگیری از وقوع جرم قوه قضائیه خبر داد و گفت: در این طرح از ظرفیت کتابخانه‌های عمومی و همکاری دستگاه‌هایی همچون فرهنگ و ارشاد اسلامی، آموزش‌وپرورش و حوزه هنری برای افزایش آگاهی عمومی و پیشگیری از آسیب‌ها و جرائم استفاده می‌شود.
مدیرکل کتابخانه‌های عمومی خراسان رضوی افزود: در حوزه خدمات مشاوره‌ای نیز با همکاری کمیته امداد، مشاوران در ۴۰ کتابخانه عمومی استان حضور پیدا می‌کنند و خدمات تخصصی در زمینه مسائل خانوادگی و تحصیلی ارائه می‌دهند.
انتقاد از عملکرد شهرداری مشهد در حمایت از کتابخانه‌ها
نوربخش در بخش دیگری از سخنان خود با اشاره به نقش دستگاه‌های اجرایی و مدیریت شهری در توسعه کتابخانه‌های عمومی اظهار داشت: با وجود ظرفیت‌های قانونی و امکان همکاری شهرداری‌ها، وضعیت حمایت شهرداری مشهد از کتابخانه‌های عمومی رضایت‌بخش نیست.
وی تصریح کرد: در حال حاضر شهرداری مشهد حمایت مؤثری از کتابخانه‌های عمومی انجام نمی‌دهد و این وضعیت همچنان ادامه دارد.
افزوده شدن سه کتابخانه سیار به ناوگان استان
مدیرکل کتابخانه‌های عمومی خراسان رضوی با تشریح برنامه‌های سی‌وچهارمین هفته کتاب جمهوری اسلامی ایران گفت: این هفته از ۲۴ تا ۳۰ آبان‌ماه برگزار می‌شود و بیش از ۱۰۰ برنامه فرهنگی در کتابخانه‌های عمومی استان پیش‌بینی شده است.
وی افزود: در آغاز برنامه‌های هفته کتاب، یک کتابخانه سیار مجهز به ناوگان استان اضافه می‌شود. این خودرو از نوع کامیون بوده و با همکاری نهاد کتابخانه‌های عمومی کشور و مجموعه کتابخانه‌های صیاد تجهیز شده است.
نوربخش ادامه داد: دو کتابخانه سیار دیگر نیز در حال آماده‌سازی هستند که یکی از آنها وانت و دیگری کامیونت است و برای ارائه خدمات در شهرستان‌های استان از جمله تایباد در نظر گرفته شده‌اند.
وی افتتاح یک کتابخانه عمومی و یک کتابخانه مشارکتی در بخش آبروان شهرستان مشهد، اعزام کتابخانه‌های سیار به مدارس، اجرای برنامه‌های ویژه نوجوانان، رونمایی از چند عنوان کتاب و برگزاری نشست تخصصی با استادان علم اطلاعات و کتابداری دانشگاه فردوسی مشهد را از دیگر برنامه‌های هفته کتاب عنوان کرد.
ایجاد ساختکده مهارت‌آموزی در کتابخانه مرکزی مشهد
نوربخش در ادامه به برنامه‌های توسعه‌ای کتابخانه‌های عمومی تا پایان سال اشاره کرد و گفت: افتتاح دو کتابخانه سیار دیگر و بهره‌برداری از سه کتابخانه عمومی در شهرستان‌های استان از جمله برنامه‌های پیش‌بینی‌شده است.
وی ایجاد ساختکده در کتابخانه مرکزی امام خمینی (ره) مشهد را یکی از طرح‌های جدید این مجموعه دانست و اظهار داشت: این فضا با هدف مهارت‌آموزی و تقویت توانمندی‌های عملی، فنی و فرهنگی کودکان و نوجوانان ایجاد می‌شود.
مدیرکل کتابخانه‌های عمومی خراسان رضوی افزود: در این مجموعه امکاناتی همچون تلسکوپ، میکروسکوپ و ابزار‌های آموزشی و مهارتی پیش‌بینی شده است تا نوجوانان در کنار مطالعه کتاب، فرصت تجربه و یادگیری عملی نیز داشته باشند. تاکنون نزدیک به سه میلیارد تومان تجهیزات برای این مجموعه خریداری شده است.
وی در پایان با اشاره به استمرار برنامه‌های توسعه‌ای کتابخانه‌های عمومی استان تأکید کرد: افزایش دسترسی مردم به منابع مطالعاتی، توسعه خدمات تخصصی، تقویت کتابخانه‌های سیار و ارتقای کیفیت فعالیت‌های فرهنگی از محور‌های اصلی برنامه‌های آینده کتابخانه‌های عمومی خراسان رضوی است.
انتهای پیام/
