امام خميني(س) شخصاً درباره پيشنهادهاي صلح و قطعنامه 598 چه نظري داشته اند؟
امام خميني(س) شخصاً درباره پيشنهادهاي صلح و قطعنامه 598 چه نظري داشته اند؟
بايد توجه داشت که از اولين روزهاي تهاجم عراق به ايران تا سال 1366 که قطعنامه 598 به تصويب شوراي امنيت سازمان ملل رسيد، هيچگاه و از هيچ سازمان و کشوري، پيشنهادي که متضمن صلح باشد ارائه نشد. تا زماني که عراق بخشهايي از خاک جمهوري اسلامي را در تصرف داشت، پيشنهادها در حد آتشبس و مذاکره بود و اين امکان براي عراق وجود داشت تا با بهرهگيري از برتري نظامي و امتيازي که قبل از پيشروي در داخل ايران به دست آورده بود، به اغراض سياسي خود دست يابد.
در مرحله بعد، هنگامي که ايران توانست در سايه قدرت خود، به برتريهاي عراق پايان بخشد و سرزمينهاي تصرف شده را، بويژه در عملياتهاي فتحالمبين و بيتالمقدس آزاد کند، محور پيشنهادها تغيير کرد و موضوع آتشبس و عقبنشيني به مرزها و سپس آغاز مذاکرات صلح مطرح شد و اين به معناي از بين بردن برتريهاي نظامي و امتيازهاي سياسي ايران براي مذاکرات صلح بود. در اين حال، اولين موضع امام خميني(س) در قبال هر نوع پيشنهاد آتشبس، شناخت متجاوز و پرداخت غرامت بود. ايشان در ديدار با حبيب شطي، دبير کل کنفرانس اسلامي در سال 1359 درباره متجاوز بودن عراق چنين گفت: «دولتها اگر چنانچه ميخواهند عملي بکنند و صلح و صفا باشد، بايد آن کسي را که مهاجم بوده و بغي کرده است و هجوم کرده است، با او قتال کنند تا اين که برگردد به امر خدا، و برگشتن به امر خدا، اين نيست که از کشور ما بيرون برود، بلکه بايد خسارت مالي ايران را جبران کند.. ما با کسي دعوا نداريم، لکن خسارت ايران و عراق را مطالبه ميکنيم.»
امام خميني(س) تا پايان جنگ بر اين موضع تأکيد داشت.
در سال 1365 نيز اين موضع با بيان ديگري طرح شد و امام(س) حتي آتشبس را پذيرفت ولي به شرطي که مساله متجاوز مشخص شود. آقاي لاريجاني قائم مقام وزارت خارجه جمهوري اسلامي در سالهاي جنگ، در اين باره چنين توضيح ميدهد:
به رغم تجاوز ارتش عراق ـ که ايران قرباني اصلي اين اقدام عراق بود ـ دولت اين کشور با مانورهاي سياسي و حمايت رسانههاي غربي به دروغ صلحطلب معرفي ميشد و حدود دو، سه سال قبل از پايان درگيريها در جمع آيتالله خامنهاي و آقاي هاشمي و دکتر ولايتي، مسايلي براي خروج از موضع انفعالي طرح ميشود. و اين در شرايطي بود که قسمتهايي از خاک عراق در تصرف جمهوري اسلامي ايران بود. نتيجه اين نشست، آن بود که ايران پيشنهادهايي را که جوامع بينالمللي براي آتشبس ارائه ميدهند، رد نکند. اين موضوع، خدمت امام مطرح شد و ايشان گفت: «آتشبس ضروري است منتها بايد مساله مشخص شود و آن اين که مسئول تجاوز معرفي شود ما اصلاً غير از واقعيت چيزي نميخواهيم، ما ميخواهيم معلوم شود که چه کسي به ايران تجاوز کردهاست. بعد از آن ما آتشبس را قبول ميکنيم، آتشبس که بد نيست.»
