اعمال لیالی قدر؛ شب نوزدهم

شب نوزدهم ماه رمضان اولین شب از لیالی قدر است که بر شب‌زنده‌داری در آن تاکید شده است از پیامبر گرامی اسلام (ص) نقل است: از خداوند به دور باد و نفرین بر کسی که به شب قدر برسد و زنده باشد، اما آمرزیده نشود.
کد خبر: ۸۱۷۷۷۰
تاریخ انتشار: ۱۷ اسفند ۱۴۰۴ - ۱۹:۰۰ - 08March 2026

به گزارش گروه فرهنگ دفاع‌پرس، طبق آیات و احادیث، شب قدر شب پر فضیلتی است که مقدرات یک ساله آدمی نزد خلیفه خدا بر خلق نازل می‌شود و به دستور خدا ملائکه و روح در آن شب بر گرد ساحت مقدس حجه الله فی الارض طواف می‌کنند و امور یک سال را به ایشان تقدیم می‌دارند. این به معنی آن نیست که خلیفه خدا روی زمین از این علم بی خبر باشد بلکه به معنی تفصیل آن علم و تسهیلى نسبت به آنچه می‌دانستند و دستوری بر اجرای آن امور مى ‏باشد.

اعمال لیالی قدر؛ شب نوزدهم

به بیان حضرت رسول اکرم (صلی الله علیه و آله) ولایت امیرالمومنین (علیه السّلام) در این شب تقدیر شده است. هم از آن جهت که شب تقدیرات است و خداوند در این شب اوصیای نبی را مشخص نموده‌اند و هم از آن جهت که تقدیر خداوندی بر این قرار گرفته است که این شب پس از پیامبر (صلی الله علیه و آله) به امامان معصوم پس از ایشان (علیهم السّلام) تعلق داشته باشد.

اعمال شب‌های قدر بر دو نوع است: اعمالی که در هر سه شب انجام می‌شود و به اعمال مشترک معروف است و اعمالی که مخصوص هر یک از شب‌های مبارک نوزدهم، بیست و یکم و بیست و سوم است.

اعمال مشترک شب‌های قدر

۱) غسل کردن 
۲) این شب‌ها را شب زنده داری کند. از امام باقر علیه السلام نقل شده است: هرکس شب قدر را احیا کند، گناهانش آمرزیده مى‌شود، اگرچه به شماره‌ى ستارگان آسمان و هم‌وزن کوه‌ها و به پیمانه‌ى دریا‌ها باشد.  

۳) خواندن دو رکعت نماز که در هر رکعت بعد از حمد، هفت مرتبه سوره‌ی توحید را خوانده و بعد از نماز هفتاد مرتبه گفته شود: اَستَغفُرِاللهَ وَ اَتوبُ اِلَیهِ.  
۴) قرآن مجید را باز کرده و در مقابل خود گرفته و دعای زیر را بخواند:

اللَّهُمَّ إِنِّی أَسْأَلُکَ بِکِتَابِکَ الْمُنْزَلِ وَ مَا فِیهِ وَ فِیهِ اسْمُکَ الْأَکْبَرُ 
خداى از تو درخواست مىکنم به حق کتاب نازل شدهات، و آنچه در آن است، و در آن است نام بزرگترت.  
وَ أَسْمَاؤُکَ الْحُسْنَى وَ مَا یُخَافُ وَ یُرْجَى أَنْ تَجْعَلَنِی مِنْ عُتَقَائِکَ مِنَ النَّارِ
و نامهاى نیکویت و آنچه بیمانگیز است و امیدبخش، اینکه مرا از آزادشدگان از آتش دوزخ قرار دهى

سپس هر حاجتی دارید از خدا طلب کند
۵) قرآن را بر سر بگذارد و به این عبارات و اسامی، خدا را قسم بدهد:

اللَّهُمَّ بِحَقِّ هَذَا الْقُرْآنِ وَ بِحَقِّ مَنْ أَرْسَلْتَهُ بِهِ وَ بِحَقِّ کُلِّ مُؤْمِنٍ مَدَحْتَهُ فِیهِ وَ بِحَقِّکَ عَلَیْهِمْ فَلا أَحَدَ أَعْرَفُ بِحَقِّکَ مِنْکَ 
پس ده مرتبه بگوید بِکَ یَا اللَّهُ (به حق خودت اى خداوند)؛ و ده مرتبه بِمُحَمَّدٍ (به حق محمّد)؛ و ده مرتبه بِعَلِیٍّ  (به حق على)، و ده مرتبه بِفَاطِمَةَ (به حق فاطمه)؛ و ده مرتبه بِالْحَسَنِ (به حق حسن) ...، و ده مرتبه بِالْحُسَیْنِ (به حق حسین) ..، و ده مرتبه بِعَلِیِّ بْنِ الْحُسَیْنِ (به حق على بن الحسین)؛ و ده مرتبه بِمُحَمَّدِ بْنِ عَلِیٍّ (به حق محمّد بن على) ..، و ده مرتبه بِجَعْفَرِ بْنِ مُحَمَّدٍ (به حق جعفر بن محمّد) ...، و ده مرتبه بِمُوسَى بْنِ جَعْفَرٍ (به حق موسى بن جعفر) ..، و ده مرتبه بِعَلِیِّ بْنِ مُوسَى (به حق على بن موسى) ..، و ده مرتبه بِمُحَمَّدِ بْنِ عَلِیٍّ (به حق محمد بن على) ..، ده مرتبه  بِعَلِیِّ بْنِ مُحَمَّدٍ (به حق على بن محمّد)؛ و ده مرتبه بِالْحَسَنِ بْنِ عَلِیٍّ (به حق حسین بن على) ..، و ده مرتبه بِالْحُجَّةِ (به حق حجّت)
و پس از اینکه خدا را به این شکل قسم داد حاجات خود را طلب کند 

۶) حضرت سید الشهّدا علیه السّلام را زیارت کند. در روایت آمده: هنگامى که شب قدر مىشود، منادى از آسمان هفتم از پشت عرش ندا سر می‌دهد که خدا هرکه را به زیارت مزار امام حسین علیه السّلام آمده آمرزید.
۷) صد رکعت نماز بجا آورد، که فضلیت بسیار دارد و بهتر آن است که در هر رکعت پس از سوره «حمد»، ده مرتبه «توحید» بخواند.
۸) این دعا را بخواند:

اللَّهُمَّ إِنِّی أَمْسَیْتُ لَکَ عَبْدا دَاخِرا لا أَمْلِکُ لِنَفْسِی نَفْعا وَ لا ضَرّا وَ لا أَصْرِفُ عَنْهَ سُوءا
خدایا شام کردم درحالىکه براى تو تنها بنده کوچک و خوارى هستم، که براى خویش سود و زیانى را به دست ندارم، و نمیتوانم از خود پیش آمد بدى را بازگردانم،  
  أَشْهَدُ بِذَلِکَ عَلَى نَفْسِی وَ أَعْتَرِفُ لَکَ بِضَعْفِ قُوَّتِی وَ قِلَّةِ حِیلَتِی 
به این امر بر خویش گواهى مىدهم، و در پیشگاهت به ناتوانى و کمى چارهام اعتراف مى کنم.  
فَصَلِّ عَلَى مُحَمَّدٍ وَ آلِ مُحَمَّدٍ وَ أَنْجِزْ لِی مَا وَعَدْتَنِی وَ جَمِیعَ الْمُؤْمِنِینَ وَ الْمُؤْمِنَاتِ مِنَ الْمَغْفِرَةِ فِی هَذِهِ اللَّیْلَةِ 
خدایا بر محمّد و خاندان محمّد درود فرست، و آنچه را به من و همه مردان و زنان مؤمن، از آمرزش در این شب وعده دادى وفا کن.  
وَ أَتْمِمْ عَلَیَّ مَا آتَیْتَنِی فَإِنِّی عَبْدُکَ الْمِسْکِینُ الْمُسْتَکِینُ الضَّعِیفُ الْفَقِیرُ الْمَهِینُ 
 و آنچه را به من عنایت فرمودهاى کامل ساز، که من بنده بیچاره، درمانده، ناتوان، تهیدست خوار توام.
اللَّهُمَّ لا تَجْعَلْنِی نَاسِیا لِذِکْرِکَ فِیمَا أَوْلَیْتَنِی وَ لا [غَافِلا]لِإِحْسَانِکَ
خدایا مرا فراموش کننده ذکرت قرار مده، در آنچه سزاوار آنم فرمودى، و نه فراموش کننده احسانت،  
 فِیمَا أَعْطَیْتَنِی وَ لا آیِسا مِنْ إِجَابَتِکَ وَ إِنْ أَبْطَأَتْ عَنِّی فِی سَرَّاءَ [کُنْتُ]أَوْ ضَرَّاءَ 
در آنچه عطایم نمودى، و نه ناامید از اجابتت، گرچه مدّت زمانى طولانى گردد، چه در خوشى یا ناخوشى.  
أَوْ شِدَّةٍ أَوْ رَخَاءٍ أَوْ عَافِیَةٍ أَوْ بَلاءٍ أَوْ بُؤْسٍ أَوْ نَعْمَاءَ إِنَّکَ سَمِیعُ الدُّعَاءِ
یا سختى، یا آسانى، یا عافیت، یا بلا، یا تنگدستى، یا در نعمت همانا تو شنونده دعایى

۹) در بعضى از روایات وارد شده: دعاى جوشن کبیر را در این سه شب بخواند.
۱۰) صلوات بر محمد و آل محمد علیهم السلام آنچه مقدور شود.

اعمال مخصوص شب نوزدهم:

۱) صد مرتبه گفته شود: اَستَغفُرِاللهَ رَبی وَ اَتوبُ اِلَیه
۲) صد مرتبه گفته شود: اَللّهُمَّ العَن قَتَلَةَ اَمیرَالمومنینَ
۳) خواندن دعا‌های زیر:

دعای اول:

یَا ذَا الَّذِی کَانَ قَبْلَ کُلِّ شَیْءٍ ثُمَّ خَلَقَ کُلَّ شَیْءٍ ثُمَّ یَبْقَى وَ یَفْنَى کُلُّ شَیْءٍ
اى آنکه پیش از هر چیز بوده سپس هر چیز را آفرید و او باقى است و هر چیز فانى شود

یَا ذَا الَّذِی لَیْسَ کَمِثْلِهِ شَیْءٌ وَ یَا ذَا الَّذِی لَیْسَ فِی السَّمَاوَاتِ الْعُلَى وَ لاَ فِی الْأَرَضِینَ السُّفْلَى
اى آنکه بمانند او چیزى نیست اى آنکه در آسمانهاى بلند و نه در زمینهاى پست

وَ لاَ فَوْقَهُنَّ وَ لاَ تَحْتَهُنَّ وَ لاَ بَیْنَهُنَّ إِلَهٌ یُعْبَدُ غَیْرُهُ
و نه بالاى آنها و نه در زیر آنها و نه در میان آنها معبود به حقى که پرستش شود جز او نیست

لَکَ الْحَمْدُ حَمْداً لاَ یَقْوَى عَلَى إِحْصَائِهِ إِلاَّ أَنْتَ فَصَلِّ عَلَى مُحَمَّدٍ وَ آلِ مُحَمَّدٍ صَلاَةً لاَ یَقْوَى عَلَى إِحْصَائِهَا إِلاَّ أَنْتَ
حمد مر‌تر است آن سپاس که جز تو کس نتواند آن را شمرد پس درود فرست بر محمد (ص) و آل محمد درودى که جز تو کس نتواند آن را شمرد

دعای دوم

اللَّهُمَّ اجْعَلْ فِیمَا تَقْضِی وَ تُقَدِّرُ مِنَ الْأَمْرِ الْمَحْتُومِ
 بار خدایا مقرر فرما در قضا و قدرت از امر حتمى که (کسى را از آن گریزى نیست و)

وَ فِیمَا تَفْرُقُ مِنَ الْأَمْرِ الْحَکِیمِ فِی لَیْلَةِ الْقَدْرِ وَ فِی الْقَضَاءِ الَّذِی لاَ یُرَدُّ وَ لاَ یُبَدَّلُ
 در آنچه جدا کنى از امور حکیمانه در شب قدر و در قضایى که تغییر نمى کند و رد و بدل نمى شود

أَنْ تَکْتُبَنِی مِنْ حُجَّاجِ بَیْتِکَ الْحَرَامِ الْمَبْرُورِ حَجُّهُمْ الْمَشْکُورِ سَعْیُهُمْ الْمَغْفُورِ ذُنُوبُهُمْ الْمُکَفَّرِ عَنْهُمْ سَیِّئَاتُهُمْ
 که بنویسى مرا از حاجیان بیت الحرامت آنان که حجشان قبول و کوشش آنان قدر دانى شود و آمرزیده گردد گناهانشان و جبران شود بدکرداریهایشان

وَ اجْعَلْ فِیمَا تَقْضِی وَ تُقَدِّرُ أَنْ تُطِیلَ عُمْرِی وَ تُوَسِّعَ عَلَیَّ فِی رِزْقِی وَ تَفْعَلَ بِی کَذَا وَ کَذَا
 و مقرر فرما در آنچه قضا و قدر دارى که دراز باشد عمرم و فراخ کنى بر من روزیم را و بفرمایى با من چنین و چنان؛ و بجاى این کلمه حاجت خود را ذکر کند

انتهای پیام/ 161

نظر شما
پربیننده ها
آخرین اخبار