ویژگیهای موشک «ذوالفقار» از نگاه رسانههای ترکیه
گروه دفاعی امنیتی دفاعپرس - محمد زرچینی؛ موشکهای بالستیک یکی از اهرمهای قدرتمند نیروهای مسلح جمهوری اسلامی ایران برای دفاع سرزمینی و مقابله با قدرتهای استکباری است. متخصصین نظامی سالها روی قدرت موشکی کشورمان تحقیق و پژوهش کردند و نتیجه این پژوهشها، قدرتنمایی خارقالعاده نیروهای مسلح جمهوری اسلامی ایران در مقابل دو قدرت اتمی (آمریکا و رژیم صهیونیستی) بود. این موضوع چنان در منطقه بازتاب داشته که برخی رسانههای سرشناس منطقه همچون شبکه «اولوسال» ترکیه این موضوع را بهصورت ویژه تبییین کردهاند.
شبکه خبری «اولوسال» در یکی از گزارشهای تخصصی خود در حوزه صنایع دفاعی، گزارشی جامع و تکاندهنده از موشکهای بالستیک قدرتمند «ذوالفقار» منتشر کرد. این گزارش که با هدف بررسی موازنه قدرت در منطقه غرب آسیا و تأثیر آن بر امنیت مرزهای جنوبی و شرقی ترکیه تهیه شده بود، توجه محافل نظامی و کارشناسان استراتژیک آنکارا را به خود جلب کرد.
پیش از هر چیز، در راستای شفافسازی اطلاعاتی که در این گزارش شبکه اولوسال نیز به درستی به آن اشاره شده است، باید تأکید کرد که موشک «ذوالفقار» یک دستاورد بومی و پیشرفته در صنعت موشکی ایران است و ارتباطی به پروژههای بومی ترکیه (مانند موشکهای بورا یا تایفون) ندارد. با این حال، به دلیل همسایگی ترکیه با منطقه نفوذ این موشکها و اهمیت درک معماری امنیتی منطقه غرب آسیا، شبکههای معتبری مانند «اولوسال» و «تی آر تی» بهطور مداوم در حال رصد، تحلیل و بررسی قابلیتهای این تسلیحات هستند.
در این گزارش، بر اساس سرفصلهای مطرحشده در تحلیلهای اخیر شبکه اولوسال ترکیه، به کالبدشکافی دقیق قابلیتهای فنی، تاکتیکی و راهبردی موشک «ذوالفقار» و نسلهای جدیدتر آن میپردازیم.
برای درک قدرت موشک ذوالفقار، همانطور که کارشناسان حاضر در برنامههای شبکه «تی آر تی» و «اولوسال» اشاره کردند، باید به سیر تکاملی آن نگاه کرد. نام «ذوالفقار» که از شمشیر امام علی (ع) گرفته شده است، نمادی از قدرت و دقت این موشک است. ذوالفقار در واقع نسل پیشرفته و توسعهیافته خانواده موشکهای «فاتح-۱۱۰» است.
تا پیش از ظهور خانواده فاتح، بسیاری از موشکهای منطقه از سوخت مایع استفاده میکردند که آمادهسازی آنها پیش از پرتاب نیازمند ساعتها زمان بود و آنها را در برابر حملات هوایی دشمن بهشدت آسیبپذیر میکرد؛ اما ذوالفقار با تکیه بر فناوری سوخت جامد، این معادله را دگرگون کرد. استفاده از سوخت کامپوزیتی پیشرفته نهتنها برد موشک را به شکل چشمگیری افزایش داد، بلکه زمان واکنش (Reaction time) را از چند ساعت به چند دقیقه کاهش داد. این ویژگی، ذوالفقار را به یک سلاح راهبردی تبدیل کرده است.
کالبدشکافی قابلیتهای فنی و مشخصات تاکتیکی
موشک ذوالفقار دارای برد عملیاتی حدود ۷۰۰ کیلومتر است که این برد به آن اجازه میدهد تا اهداف حیاتی، پایگاههای نظامی، مراکز لجستیکی و گلوگاههای استراتژیک را در فواصل دور و در عمق خاک دشمن یا کشورهای رقیب در منطقه غرب آسیا و مدیترانه شرقی هدف قرار دهد. کارشناسان ترکیه در این گزارش تأکید کردند که برد ۷۰۰ کیلومتری، ذوالفقار را در کلاس «موشکهای بالستیک تاکتیکی برد متوسط» قرار میدهد که برای درگیریهای منطقهای کاملاً بهینه شده است.
«گورکان دمیر» خبرنگار و تحلیلگر شبکه اولوسال در این زمینه میگوید: موشک ذوالفقار یکی از موشکهای قدرتمند ایرانی است که بردی معادل ۷۰۰ دارد و می تواند یک سرجنگی سنگین معادل ۵۰۰ کیلوگرم را حمل کند.
موشک ذوالفقار با دارابودن سر جنگی جداشونده نسبت به سایر سامانههای کوتاه برد و متوسط مزیت و توانایی بیشتری دارد. جداشدن سر جنگی موشکها فوایدی چون افزایش برد موشک، کاهش امکان ردیابی و کاهش احتمال اصابت موشکهای پدافندی دشمن را دارد که در ذوالفقار همه این ویژگیها به روز شده است؛ همچنین کلاهک این موشک وزنی در حدود ۴۵۰ کیلوگرم دارد. برد مؤثر موشک ذوالفقار در حدود ۷۰۰ تا ۷۵۰ کیلومتر به ثبت رسیده و بر همین اساس میتوان ذوالفقار را در زمره موشکهای برد متوسط قرار داد.
شاید مهمترین بخش گزارش شبکه خبری اولوسال، اشاره به جهش خیرهکننده در دقت این موشک باشد. موشکهای بالستیک نسل اول دارای خطای احتمالی به میزان دهها متر بوده، اما ذوالفقار به لطف بهرهگیری از سامانه هدایت و ناوبری اینرسی و کمکگرفتن از ماهوارههای فراجوی، دارای خطای احتمالی دایرهای کمتر از ۱۰ متر است. این دقت دیوانهوار به معنای آن است که ذوالفقار نیازی به کلاهکهای سنگین برای تخریب ندارد و میتواند با کلاهکهای متعارف، دقیقاً به نقطه ضعف یک باند فرود، یک دکل راداری یا یک مرکز فرماندهی ضربه بزند؛ کاری که در حمله موشکی نیروی هوافضای سپاه پاسداران انقلاب اسلامی به پایگاههای نظامی آمریکا در منطقه به خوبی انجام شد.
یکی از نکاتی که در تحلیلهای دفاعی اخیر بسیار بر آن تأکید میشود، پروفایل پروازی ذوالفقار است. این موشک در فاز شیرجه قابلیت مانورپذیری بالایی دارد. این ویژگی باعث میشود که رهگیری آن توسط سامانههای پدافندی سنتی و حتی برخی سامانههای مدرن ضد موشک را با چالش جدی مواجه کند.
شبکه خبری «اولوسال» در گزارش خود به تنوع کلاهکهای ذوالفقار بهعنوان یک عامل بازدارنده کلیدی اشاره کرده و آورده است که این موشک توانایی حمل طیف وسیعی از کلاهکها از جمله انفجاری، نفوذگر و خوشهای را دارد که به شرح زیر است:
کلاهکهای انفجاری و ترکشزا؛ برای تخریب زیرساختهای بتنی و تأسیسات صنعتی.
کلاهکهای نفوذگر؛ برای هدف قراردادن پایگاههای زیرزمینی و سیلوهای عمیق.
کلاهکهای خوشهای؛ این کلاهک در گزارشهای دفاعی بهعنوان یک کابوس برای زرهپوشان، توپخانههای دشمن و باندهای فرودگاهها از آن یاد میشود. این کلاهکها در ارتفاع مشخصی باز شده و منطقه وسیعی را با دهها موشک کوچکتر بمباران میکنند.
وبگاه اعلام الحربی درباره پرتاب موشکهای بالستیک ذوالفقار میگوید: موشکهای سطح به سطح ذوالفقار با طی مسافتی بیش از ۶۰۰ کیلومتری، اهداف مورد نظر در یک عملیات که در سال ۲۰۱۸ انجام شد در استان دیرالزور را مورد اصابت قرار دادند.
پایگاه مطالعات استراتژیک فرانسه، یک اندیشکده فرانسوی است با اشاره به ویژگیهای مهم موشک بالستیک ذوالفقار و توان آن در تخریب اهداف راهبردی، میگوید: سپاه پاسداران به یک سلاح با دقت بالا برای هدف قراردادن عمق راهبردی دشمنانش، در حالت تاکتیکی دست پیدا کرده است.
این نشریه فرانسوی با تأکید بر ارتقای برد موشک ذوالفقار به دست متخصصین ایرانی میافزاید: این افزایش شدید برد در صورتی که با کاهش میزان وزن سر جنگی به دست نیامده باشد، نشانه استفاده از مواد سبکوزن پیشرفته در حجم بالا در ساخت موشک و همچنین ارتقاء سیستم پیشران است.
قدرت تحرک بالای موشک بالستیک «ذوالفقار»
در جنگهای مدرن، «بقا» به اندازه «قدرت تخریب» اهمیت دارد. موشک ذوالفقار بر روی خودروهای پرتابگر سیار نصب میشود. این خودروها که ظاهری شبیه به کامیونهای سنگین تجاری یا خودروهای آفرود نظامی دارند، به راحتی در جادهها حرکت کرده و میتوانند در کمترین زمان ممکن (کمتر از ۵ دقیقه) از حالت حرکت به حالت پرتاب تغییر وضعیت دهند؛ در حقیقت پس از شلیک، پرتابگر بلافاصله منطقه را ترک میکند؛ لذا تاکتیک «شوتینگ و اسکاتینگ (شلیک کن و دربرو)» باعث میشود که ماهوارهها و پهپادهای شناسایی دشمن شانس بسیار کمی برای ردیابی و انهدام پرتابگر پیش از شلیک یا بلافاصله پس از آن داشته باشند.
علاوه بر این، کارشناسان و تحلیلگران ترکیه در شبکه خبری «اولوسال» و «تی آر تی» به یک دکترین جدید نظامی اشاره کردند؛ تلفیق موشک و پهپاد؛ در رزمایشهای اخیر، دیده شده است که پهپادهای شناسایی بهصورت زنده تصاویر اهداف را برای موشکهای ذوالفقار ارسال میکنند و این شبکه یکپارچه موجب میشود که ذوالفقار از یک موشک بالستیک صرف، به یک بازوی ضربتی هوشمند در یک اکوسیستم رزمی تبدیل شود.
این موشک به دارنده آن اجازه میدهد تا بدون نیاز به درگیریهای طولانیمدت زمینی یا استفاده از نیروی هوایی گسترده، پیامهای قاطع و بازدارندهای به دشمنان مخابره کند. دقت بالا، برد کافی، تحرکپذیری فوقالعاده و هزینه پایینتر نسبت به موشکهای کروز، ذوالفقار را به یکی از ستونهای اصلی دکترین دفاعی نیروهای مسلح جمهوری اسلامی ایران در منطقه غرب آسیا تبدیل کرده است.
گزارش اخیر شبکه «اولوسال» ترکیه نشان میدهد که موشکهای قدرتمند ذوالفقار، پنجرهای شفاف به سوی واقعیتهای جنگافزارهای مدرن در منطقه غرب آسیا گشود. این گزارش به روشنی نشان داد که دوران موشکهای بالستیک غیردقیق و کند به پایان رسیده است. ذوالفقار با تکیه بر سوخت جامد، دقت لیزری/اینرسی، کلاهکهای متنوع و نسل جدید «بصیر»، تعریف جدیدی از ضربه نهایی ارائه کرد و نشان داد که آمریکا در یک جنگ ویرانگر آسیبهای زیادی را متحمل میشود.
انتهای پیام/ 281
