هجرت حضرت معصومه حرکتی در مسیر ولایت بود

حجت‌الاسلام والمسلمین «جواد نصرالله‌پور» با اشاره به هجرت حضرت فاطمه معصومه (س) از مدینه به ایران، گفت: این حرکت صرفاً یک سفر خانوادگی نبود، بلکه اقدامی در مسیر حمایت از ولایت و تبیین جایگاه امامت در شرایط فشار حکومت عباسی بود.
کد خبر: ۸۶۰۳۴۶
تاریخ انتشار: ۱۵ شهريور ۱۴۰۵ - ۱۲:۱۷ - 06September 2026

حجت‌الاسلام والمسلمین «جواد نصرالله‌پور» کارشناس مسائل دینی در کرمانشاه در گفتگو با خبرنگار دفاع‌پرس،  با اشاره به هجرت حضرت فاطمه معصومه (س) از مدینه به ایران، اظهار داشت: این حرکت صرفاً یک سفر خانوادگی یا جابه‌جایی معمولی نبود، بلکه در شرایطی انجام شد که مسئله ولایت و امامت در معرض فشار حکومت عباسی قرار داشت و می‌توان آن را در چارچوب حمایت از جریان امامت تحلیل کرد.

کرمانشاه

وی افزود: در آن مقطع تاریخی، جریان‌های مختلفی از علویان دست به قیام زدند، اما ویژگی حرکت حضرت معصومه (س) در پیوند آن با جریان امامت و ولایت بود؛ ایشان با ترک مدینه و حرکت به سوی ایران، پیام حمایت از ولی خدا را با خود همراه کردند و این مسیر را می‌توان جلوه‌ای از ولایت‌مداری دانست.

این کارشناس مسائل دینی تصریح کرد: بر اساس برخی نقل‌های تاریخی، حضرت معصومه (س) پس از دعوت امام رضا (ع) راهی ایران شدند و در مسیر حرکت نیز با مردم ارتباط داشتند؛ از این منظر، هجرت ایشان نشان می‌دهد یاری امام تنها به علاقه قلبی و ادعا محدود نمی‌شود، بلکه گاهی نیازمند حرکت، حضور در میدان و پذیرش خطر است.

قم، حرم اهل‌ بیت (ع) و کانون معارف شیعی

حجت السلام نصرالله‌پور با اشاره به جایگاه قم در معارف اهل‌بیت (ع)، گفت: در روایات، قم جایگاهی ویژه دارد و از آن به‌عنوان حرم اهل‌ بیت (ع) یاد شده است؛ امام صادق (ع) در روایتی می‌فرمایند: «إِنَّ لِلَّهِ حَرَماً وَهُوَ مَکَّةُ ... وَإِنَّ لَنَا حَرَماً وَهُوَ قُم»؛ این تعبیر نشان‌دهنده جایگاه ممتاز قم در فرهنگ شیعه است.

وی ادامه داد: در میان شخصیت‌های خاندان اهل‌ بیت (ع) که در قم مدفون هستند، حضرت فاطمه معصومه (س) جایگاهی ویژه دارند و حرم ایشان به یکی از مهم‌ترین کانون‌های معنوی، فرهنگی و هویتی این شهر تبدیل شده است؛ جایگاهی که در طول تاریخ، قم را به یکی از مراکز مهم معارف اهل‌ بیت (ع) تبدیل کرده است.

این استاد حوزه علمیه با اشاره به جایگاه زیارتی حضرت معصومه (س)، عنوان کرد: در روایات، فضیلت ویژه‌ای برای زیارت آن حضرت بیان شده و زیارت‌نامه مأثور ایشان نیز دارای مضامین عمیق اعتقادی و ولایی است؛ مفاهیمی همچون ولایت، برائت، انتظار فرج و پیوند با جریان امامت در این زیارت‌نامه برجسته شده است.

زیارت حضرت معصومه (س) با مضامین عمیق ولایی

حجت الاسلام نصرالله‌پور افزود: توجه ائمه اطهار (ع) به جایگاه حضرت فاطمه معصومه (س) نشان می‌دهد شخصیت ایشان را نمی‌توان تنها در سطح یک شخصیت تاریخی یا زیارتی بررسی کرد، بلکه سیره و جایگاه آن حضرت دارای ابعاد اعتقادی و تربیتی است و می‌تواند الگویی برای جامعه شیعی باشد.

وی با تأکید بر اینکه هجرت حضرت معصومه (س) باید در بستر تاریخی عصر امام رضا (ع) بررسی شود، تصریح کرد: این هجرت در امتداد حرکت امام رضا (ع) قرار داشت و از همین منظر، می‌توان آن را نمونه‌ای از حضور فعال در حمایت از ولایت دانست؛ حرکتی که با ترک محیط امن و پذیرش دشواری‌های مسیر همراه شد.

این کارشناس مسائل دینی خاطرنشان کرد: حضرت فاطمه معصومه (س) در این مسیر، الگویی از ولایت‌مداری را به نمایش گذاشتند؛ الگویی که نشان می‌دهد دفاع از ولایت تنها در سخن و اعتقاد قلبی خلاصه نمی‌شود، بلکه در بزنگاه‌های تاریخی به اقدام، حضور و مسئولیت‌پذیری نیاز دارد.

ولایت‌مداری در سیره حضرت معصومه (س) 

حجت الاسلام نصرالله‌پور با اشاره به ارتباط تقوا و ولایت‌مداری، گفت: تقوا تنها به اعمال فردی محدود نیست، بلکه در تعظیم شعائر الهی و دفاع از ارزش‌های دینی نیز معنا پیدا می‌کند؛ از این منظر، حمایت از جریان امامت و ولایت یکی از جلوه‌های مهم تقوای اجتماعی و دینی است.

وی ادامه داد: همان‌گونه که حضرت زهرا (س) برای دفاع از ولایت در میدان حاضر شدند، حضرت فاطمه معصومه (س) نیز با هجرت خود نشان دادند که ولایت‌مداری با سکون و انفعال سازگار نیست و جامعه مؤمن باید در شرایط حساس تاریخی، مسئولیت خود را بشناسد و برای انجام آن اقدام کند.

این کارشناس مسائل دینی در پایان گفت: پیام سیره حضرت فاطمه معصومه (س) برای جامعه امروز این است که انتظار واقعی، انتظار منفعلانه نیست؛ جامعه منتظر باید در مسیر شناخت، حمایت و یاری ولی خدا حرکت کند و در عرصه‌های علمی، فرهنگی، اجتماعی و جهادی حضوری مسئولانه و اثرگذار داشته باشد.

انتهای پیام/

نظر شما
captcha
پربیننده ها