نقش تعیین‌کننده روایتگری در شکل‌دهی افکار عمومی

معاون آموزش انجمن سواد رسانه‌ای ایران با بیان اینکه در بحران‌های اخیر رقابت اصلی بر سر تصرف ذهن و احساس جامعه جریان داشت، گفت: روایتگری در کنار توان نظامی، نقش تعیین‌کننده‌ای در شکل‌دهی افکار عمومی ایفا می‌کند.
کد خبر: ۸۲۵۳۴۴
تاریخ انتشار: ۱۸ فروردين ۱۴۰۵ - ۱۲:۲۹ - 07April 2026
«‌الهه خوانساری» معاون آموزش انجمن سواد رسانه‌ای ایران در گفت‌وگو با دفاع‌پرس در رشت با گرامیداشت یاد و خاطره شهدا بویژه رهبر شهید با اشاره به نقش رسانه‌ها در شکل‌دهی روایت جنگ رمضان اظهار داشت: در این جنگ، رسانه‌ها عملاً به بخشی از میدان نبرد تبدیل شدند؛ میدانی که هدف آن تصرف ذهن مخاطب است. 
نقش تعیین‌کننده روایتگری در شکل‌دهی افکار عمومی
معاون آموزش انجمن سواد رسانه‌ای ایران افزود: رسانه‌ها با انتخاب واژه‌ها، نحوه چینش اخبار و برجسته‌سازی برخی وقایع، تعیین می‌کنند مخاطب یک رویداد را تهدید، فرصت، ضعف یا اقتدار تلقی کند.
 
وی با بیان اینکه اگر مخاطب آمادگی نداشته باشد، روایت‌ها را به‌راحتی می‌پذیرد، گفت: در ساعات اولیه هر درگیری، حجم زیادی از اخبار منتشر می‌شود تا روایت مسلط شکل بگیرد و در این میان، روایت‌های تحریف‌شده معمولاً با سرعت بالا و بار احساسی زیاد منتشر می‌شوند. 
 
خوانساری ارتقای سواد رسانه‌ای را مهم‌ترین راه مقابله با این وضعیت دانست و اظهار کرد: مخاطب باید بداند هر خبر را بدون بررسی نپذیرد و به منبع، هدف انتشار و بخش‌های ناگفته توجه کند. بخش زیادی از فریب‌ها زمانی رخ می‌دهد که افراد نمی‌توانند بین خبر، تحلیل و احساس تفاوت قائل شوند.  
 
وی با تاکید به سرعت، دقت و شفافیت رسانه‌های رسمی گفت: هرگونه تأخیر در اطلاع‌رسانی، میدان را برای روایت‌های غیررسمی و بعضاً تحریف‌شده باز می‌کند.
 
پیامدهای چندلایه جنگ رمضان در عرصه سیاسی و اجتماعی
 
معاون آموزش انجمن سواد رسانه‌ای ایران با اشاره به اینکه جنگ رمضان یک پدیده چندلایه با پیامدهای گسترده است، افزود: در سطح سیاسی، این جنگ می‌تواند به تغییر موازنه قدرت در منطقه و شکل‌گیری آرایش‌های جدید بین‌المللی منجر شود.  
 
وی تصریح کرد: در سطح اجتماعی از یک‌سو اضطراب و نگرانی عمومی افزایش می‌یابد و از سوی دیگر، حس همبستگی و انسجام ملی تقویت می‌شود؛ انسجامی که در خیابان‌های شهرهای مختلف کشور قابل مشاهده است. در سطح منطقه‌ای نیز احتمال افزایش تنش‌ها، فعال شدن درگیری‌های نیابتی و بی‌ثباتی در برخی نقاط وجود دارد.
 
وی نقش رسانه‌ها را در چنین شرایطی بسیار حساس دانست و اظهار کرد: اگر رسانه‌ها به سمت بزرگ‌نمایی تهدیدها یا تحریک احساسات حرکت کنند، ناخواسته به افزایش تنش کمک می‌کنند؛ اما اگر واقعیت را دقیق، متعادل و به‌دور از اغراق منتقل کنند، می‌توانند به آرامش نسبی جامعه کمک کنند.  
 
معاون آموزش انجمن سواد رسانه‌ای ایران جلوگیری از شکل‌گیری دوقطبی‌های کاذب و ارائه روایت‌های قابل اعتماد را از مهم‌ترین وظایف رسانه‌ها برشمرد.
 
نقش بانوان در تقویت تاب‌آوری اجتماعی
 
خوانساری با اشاره به نقش بانوان در شرایط بحران گفت: در فضای احساسی ناشی از جنگ رمضان، بانوان چه در عرصه رسانه و چه در نقش‌های اجتماعی و خانوادگی، می‌توانند به تنظیم هیجانات عمومی کمک کنند و مانع از تبدیل نگرانی‌ها به اضطراب فراگیر شوند.
 
وی افزود: بخش قابل توجهی از گردش اطلاعات در شبکه‌های اجتماعی توسط کاربران عادی انجام می‌شود و حضور آگاهانه بانوان می‌تواند به کاهش انتشار شایعات کمک کند.  
 
معاون آموزش انجمن سواد رسانه‌ای ایران تاب‌آوری اجتماعی را یکی از مهم‌ترین عوامل عبور جامعه از بحران  عنوان کرد و گفت: بانوان  در محیط خانواده  در ایجاد حس امنیت، امید و ثبات نقش کلیدی دارند.
 
وی با اشاره به نقش تعیین کننده روایت در شکل دهی افکار عمومی در شرایط بحران تصریح کرد: آنچه مسیر میدان‌های حساس را تعیین می‌کند، صرفاً وقایع روی زمین نیست و تصویری است که در ذهن جامعه شکل می‌گیرد و بر رفتار جمعی اثر می‌گذارد.
 
انتهای پیام/
 
نظر شما
پربیننده ها
آخرین اخبار