اندیشه‌های دفاعی فرمانده شهید کل قوا (۲)؛

چگونه فرمان رهبر شهید انقلاب، موشک‌های ایران را «نقطه‌زن» کرد؟

صنعت موشکی ایران امروز به عنوان ستون فقرات بازدارندگی فعال در غرب آسیا شناخته می‌شود؛ دستاوردی که ریشه در نگاه راهبردی و تأکیدات رهبر شهید انقلاب اسلامی بر «افزایش برد و دقت» موشک‌های بالستیک دارد.  
کد خبر: ۸۴۲۵۲۳
تاریخ انتشار: ۱۵ تير ۱۴۰۵ - ۰۹:۴۰ - 06July 2026

گروه دفاعی امنیتی دفاع‌پرس- محمد زرچینی؛ صنعت موشکی ایران امروز به عنوان ستون فقرات بازدارندگی فعال در غرب آسیا شناخته می‌شود؛ دستاوردی که ریشه در نگاه راهبردی و تأکیدات مکرر رهبر شهید انقلاب اسلامی بر «افزایش برد و دقت» موشک‌های بالستیک دارد. از روز‌های نخست پس از جنگ تحمیلی به این سو، حضرت آیت‌الله العظمی شهید سید علی خامنه‌ای با درک عمیق از معادلات تهدید، توسعه توان موشکی را نه یک انتخاب، بلکه یک ضرورت حیاتی برای حفظ استقلال و تمامیت ارضی کشور دانستند. این گزارش به بررسی چگونگی تبدیل این راهبرد به واقعیتی میدانی و نقش مستقیم فرمانده شهید کل قوا در نقطه‌زن‌شدن زرادخانه موشکی کشور می‌پردازد.

موشک خرمشهر

تاریخچه توسعه توان موشکی ایران با تلخی «جنگ شهرها» در دوران دفاع مقدس گره خورده است؛ روز‌هایی که ارتش رژیم بعثی عراق با پرتاب صد‌ها فروند موشک «اسکاد» به سمت شهرهای تهران، دزفول و اصفهان، غیرنظامیان را هدف قرار می‌داد و ایران در آن زمان امکان دادن پاسخ کوبنده را نداشت. این تجربه تلخ، بذر یک عزم ملی را در دل مسئولان و فرماندهان کاشت؛ بذری که بعد‌ها با هدایت‌های راهبردی رهبر شهید انقلاب اسلامی به درختی تنومند از اقتدار دفاعی نیرو‌های مسلح جمهوری اسلامی ایران تبدیل شد.

قائد شهید امت از همان سال‌های نخستین رهبری، بر این اصل تاکتیکی و استراتژیک تأکید ورزیدند که «امنیت ایران باید توسط ایرانی‌ها و با تکیه بر توان داخلی تأمین شود» در این میان، موشک‌های بالستیک به‌عنوان بازوی بلند جمهوری اسلامی برای دور نگه‌داشتن مرز‌ها از تهدیدات دشمن، همواره در کانون توجهات ایشان قرار داشت؛ اما نکته کلیدی و تمایزدهنده در بیانات رهبر شهید انقلاب، گذار از «صرفاً داشتن موشک» به «داشتن موشک بومی دقیق و نقطه‌زن» بود.

فلسفه وجودی موشک در دکترین دفاعی ایران از منظر رهبری

رهبر شهید انقلاب اسلامی همواره توسعه توان موشکی را نه برای تهاجم، بلکه ابزاری برای «بازدارندگی فعال» و «دور نگه‌داشتن تهدید» تعریف می‌کردند. ایشان در دیدار با فرماندهان و کارکنان نیروی هوا-فضای سپاه پاسداران انقلاب اسلامی (۱۴ اسفند ۱۴۰۲) با صراحت فرمودند که «مسئله‌ی موشک، مسئله‌ی دفاع از کشور است؛ نه تهاجم به دیگران. ما به کسی تجاوز نمی‌کنیم، اما باید چنان توانی داشته باشیم که هر متجاوزی بداند هزینه‌ی این تجاوز آن‌قدر سنگین خواهد بود که پشیمان شود».

رهبر

این نگاه، مبنای دکترین دفاعی ایران شد؛ همچنین رهبر انقلاب در دیداری دیگر (۱۹ دی ۱۳۹۶) با تأکید بر اینکه «قدرت موشکی ایران قابل مذاکره نیست»، فرمودند: قدرت موشکی ما برای دفاع است و برای آن‌که دشمن جرأت حمله به ما را نداشته باشد. این قدرت، حاصل سال‌ها تلاش جوانان مؤمن و متخصص کشور است و هیچ‌کس حق ندارد در این زمینه کوتاه بیاید». ایشان در بیانات متعددی، موشک را «زبانی» دانستند که دشمن آن را می‌فهمد و تأکید کردند که تقویت این زبان، ضامن امنیت ملی است؛ لذا اگر مبنا در هر یک از امور، بیانات ولی فقیه باشد و ما از آن تبعیت کنیم، یقیناً در هیچ عرصه‌ای شکست نخواهیم خورد و امروز می‌بینیم که آن فرمایشات نورانی موجب شد تا ما امروز در مقابل دو قدرت نظامی جهان بایستیم و سرافراز از معرکه بیرون بیاییم. 

نقطه عطف راهبردی؛ تاکید بر «افزایش دقت» و گذار به موشک‌های نقطه‌زن

اگرچه ایران در دهه‌های گذشته به برد قابل توجهی در موشک‌های بالستیک دست یافته بود؛ اما چالش اصلی، «دقت» این موشک‌ها بود. موشک‌های نسل اول و دوم، دارای خطای دایره‌ای (CEP) بالایی بودند که اثربخشی آن‌ها را علیه اهداف نقطه‌ای و سخت محدود می‌کرد. اینجا بود که نگاه دقیق و موشکافانه رهبر شهید انقلاب اسلامی وارد میدان شد؛ ایشان بار‌ها بر لزوم «افزایش دقت» در کنار «افزایش برد» تأکید کردند. این تأکید، موتور محرکی برای جهش علمی و فنی متخصصان صنایع دفاعی کشورمان شد تا متخصصین کشورمان در عرصه‌های مختلف بتوانند توانمندی‌های خود را آشکار کنند. 

حضرت آیت‌الله العظمی شهید سید علی خامنه‌ای در ۱۴ اسفند ۱۴۰۲ با اشاره به پیشرفت‌های خیره‌کننده در این حوزه، خطاب به نیروهای مسلح فرمودند: «امروز شما به جایی رسیده‌اید که موشک‌هایتان با دقت بسیار بالا، اهداف را منهدم می‌کنند؛ این دقت، نتیجه‌ی ایمان، تلاش شبانه‌روزی و تکیه بر دانش بومی است». ایشان همچنین در بیانات دیگری (۱۹ دی ۱۳۹۶) با اشاره به اینکه «دشمن از قدرت موشکی ما عصبانی است»، فرمودند: «آن‌ها می‌گویند چرا موشک‌هایتان دقیق شده؟ مگر ما به کسی حمله می‌کنیم؟ نه؛ ما می‌خواهیم اگر کسی به ما حمله کرد، بتوانیم پایگاه‌هایش را دقیق بزنیم و او را پشیمان کنیم». 

رهبر

این بیانات، نشان‌دهنده درک عمیق رهبر انقلاب از تحول در جنگ‌های مدرن بود؛ جنگی که در آن «دقت» به مراتب مهم‌تر از «حجم» است. اگر به حجم و وسعت جنگ «رمضان» (جنگی که با تجاوز همه‌جانبه آمریکای جنایتکار و رژیم اشغالگر قدس در نهم اسفند ۱۴۰۴ آغاز شد) و ضربات کوبنده‌ای که نیرو‌های مسلح جمهوری اسلامی ایران به پایگاه‌های نظامی آمریکا در منطقه وارد کردند، نگاهی بیاندازیم، می‌بینیم که ایران در جنگ توانست با استفاده از موشک‌های دقیق‌زن، رادار‌هایی را در پایگاه‌های آمریکا در حاشیه خلیج فارس از کار بیندازد که ارزش برخی از آن‌ها صد‌ها میلیون دلار بود؛ این قدرت و توانمندی نشان‌دهنده همان شعار مهم «ما می‌توانیم» است که بار‌ها توسط رهبر شهید انقلاب اسلامی مطرح شده بود. 

از «سجیل» تا «خیبرشکن»؛ تجلی عملی فرمان رهبری

تأکیدات رهبر شهید انقلاب اسلامی به سرعت در خطوط تولید صنایع دفاعی کشور به ثمر نشست؛ گذار از موشک‌های سوخت مایع با زمان آماده‌سازی طولانی به موشک‌های سوخت جامد با قابلیت شلیک سریع و سپس دستیابی به فناوری‌های هدایت پیشرفته برای کاهش خطای دایره‌ای، همگی در سایه این حمایت‌های راهبردی محقق شد.

موارد زیر از نمونه‌هایی است که پس از تأکیدات قائد شهید به ثمر نشتند:

تولید موشک سجیل (۱۳۸۷)؛ نخستین گام جدی در دستیابی به موشک بالستیک سوخت جامد دو مرحله‌ای با برد ۲ هزار کیلومتر و دقت بالا.

تولید موشک عماد (۱۳۹۴)؛ نخستین موشک بالستیک بلندبرد ایران مجهز به کلاهک هدایت‌شونده که دقت آن را به شکل چشمگیری افزایش داد. رهبر شهید انقلاب در پیامی به‌مناسبت رونمایی از این موشک فرمودند: «این دستاورد، مایه‌ی افتخار و باعث افزایش اقتدار ملی است»

تولید موشک‌های خانواده «حاج قاسم» و «فتاح» (۱۴۰۲)؛ ورود ایران به باشگاه دارندگان موشک‌های هایپرسونیک (با سرعت بالای ۵ ماخ) و قابلیت مانور در جو که دقت و غیرقابل رهگیری‌بودن را به اوج رساند.

تولید موشک خیبرشکن (۱۴۰۰)؛ موشک بالستیک سوخت جامد با برد هزار و ۴۵۰ کیلومتر و قابلیت مانور در مرحله شیرجه نهایی برای فریب سامانه‌های پدافندی و اصابت دقیق به هدف.

این دستاوردها، همگی نشان‌دهنده حرکت از «کمیت» به «کیفیت» و از «برد» به «دقت» است؛ مسیری که رهبر انقلاب از همان ابتدا ترسیم کرده بودند. اگر نگاهی به حملات موشکی نیرو‌های مسلح جمهوری اسلامی ایران به مقر تروریست‌ها و کشور‌هایی که حامی تروریسم هستند، نگاهی بیندازیم، می‌بینیم که همه این حملات با موشک‌های پیشرفته و دقیق‌زن انجام شده و کاملاً اثرگذار بوده است؛ اتفاقی که بر اثر تدابیر رهبر شهید انقلاب رقم خورده است.

آزمایش‌های موفق و پیام اقتدار

آزمایش‌های مکرر موشکی ایران در سال‌های اخیر، همگی با پیام «ما آماده‌ایم» و با الهام از فرامین رهبری انجام شده است. حضرت آیت‌الله العظمی شهید سید علی خامنه‌ای در دیدار فرماندهان سپاه (۱۴ اسفند ۱۴۰۲) با تمجید از این آزمایش‌ها فرمودند: «آزمایش‌های موشکی شما، مایه‌ی دلگرمی و باعث افزایش اقتدار ملی است؛ دشمن باید بداند که ما در هر لحظه آماده‌ایم و هر تهدیدی را با قاطعیت پاسخ خواهیم داد». ایشان همچنین در دیدار کارکنان نیروی هوافضای سپاه (۱۹ دی ۱۳۹۶) با اشاره به اینکه «موشک‌های ما می‌توانند هر نقطه‌ای از منطقه را که دشمن در آن مستقر باشد، هدف قرار دهد»، فرمودند: «این قدرت، حاصل تلاش جوانان مؤمن و متخصص کشور است و باید همواره حفظ و تقویت شود». 

رزمایش‌های موشکی نیرو‌های مسلح جمهوری اسلامی ایران نه‌تنها توصیه رهبری شهید انقلاب اسلامی، بلکه یک مطالبه بر حق فرمانده معظم کل قوا در حیات ایشان بود که اگر این حمایت‌ها نبود، ایران امروز در بین کشور‌های جهان، عزتمند نبود. 

آزمون عملی موشک‌ها و اثبات کارآمدی دکترین رهبری

اوج تجلی عملی دکترین نظامی کشورمان که منبعث از اندیشه‌های دفاعی رهبر معظم انقلاب اسلامی در حوزه توان موشکی بود، در عملیات‌های برون‌مرزی نیرو‌های مسلح جمهوری اسلامی ایران نمایان شد؛ عملیات‌هایی که نشان داد موشک‌های نقطه‌زن ایران، نه یک ابزار نمایشی، بلکه سلاحی کارآمد در میدان نبرد هستند.

حمله به پایگاه عین‌الاسد

در پاسخ به ترور سردار سلیمانی در سال ۱۳۹۸، نیروی هوافضای سپاه با شلیک ۱۳ فروند موشک بالستیک نقطه‌زن، بزرگترین پایگاه نظامی آمریکا در عراق را هدف قرار داد؛ دقت این موشک‌ها به حدی بود که حتی مقامات آمریکایی نیز به آن اعتراف کردند.

عملیات وعده صادق ۱، ۲، ۳ و ۴

در پاسخ به حمله رژیم صهیونیستی به کنسولگری ایران در دمشق (سال ۱۴۰۳)، ایران برای نخستین بار مستقیماً از خاک خود به سمت اراضی اشغالی موشک و پهپاد شلیک کرد. استفاده از موشک‌های بالستیک نقطه‌زن مانند «قیام» و «فتاح» و اصابت دقیق آن‌ها به پایگاه‌های حیاتی دشمن، نشان‌دهنده اوج کارآمدی دکترین رهبری بود؛ همچنین پس از آن هم در پاسخ به شرارت‌های ارتش تروریست آمریکا و رژیم صهیونی عملیات‌های متعددی طراحی شد که در این عملیات‌ها، پایگاه‌های نظامی آمریکا در منطقه و مراکز نظامی رژیم صهیونی مورد هجوم موشک‌های بالستیک و هایپرسونیک ایران قرار گرفت؛ این عملیات‌ها، اثبات عملی فرمایش رهبر شهید انقلاب بود که «موشک، زبان فهمیده‌شده‌ی دشمن است». 

حمله موشکی

تکیه بر دانش بومی؛ حلقه مفقوده خودکفایی

یکی دیگر از ارکان اصلی دکترین رهبر شهید انقلاب اسلامی در حوزه دفاعی، «تکیه بر دانش بومی» و «خودکفایی» است. ایشان همواره تأکید کرده‌اند که امنیت پایدار، تنها با تکیه بر توان داخلی حاصل می‌شود. حضرت آیت‌الله العظمی شهید سید علی خامنه‌ای در دیدار با متخصصان صنایع دفاعی (۱۴ اسفند ۱۴۰۲) فرمودند: شما با تکیه بر دانش بومی و ایمان به خداوند متعال، به جایی رسیده‌اید که امروز جزو قدرت‌های برتر موشکی جهان هستید. این مسیر باید با همان شدت و جدیت ادامه یابد». ایشان همچنین در دیداری دیگر (۱۹ دی ۱۳۹۶) با اشاره به تحریم‌های ظالمانه علیه ایران فرمودند: دشمنان فکر می‌کردند با تحریم، مانع پیشرفت ما خواهند شد، اما جوانان ما با تکیه بر دانش بومی، نه‌تنها متوقف نشدند، بلکه به قله‌های علم و فناوری دست یافتند». این نگاه، باعث شد که ایران امروز در زمره معدود کشور‌هایی قرار گیرد که چرخه کامل تولید موشک‌های بالستیک از طراحی تا ساخت را به صورت بومی در اختیار دارند. 

رهبر شهید انقلاب اسلامی همیشه تأکید داشتند که علم «قدرت» است و هر کشوری که علم را در اختیار دارد، قدرتمند است؛ همچنین ایشان بار‌ها در سخنرانی‌هایشان تأکید داشتند که اگر در یک زمینه از دشمن عقب بیفتیم، جبران این عقب‌ماندگی دشوار است و لذا همواره به مسئولان کشور توصیه می‌کردند که به علم و دانش و توسعه آن توجه داشته باشند. 

هشدار به دشمنان و تأکید بر حفظ و تقویت توان موشکی

رهبر شهید انقلاب همواره در برابر فشار‌های خارجی برای توقف برنامه موشکی ایران، با قاطعیت ایستادگی می‌کردند و هرگونه مذاکره بر سر توان موشکی را خط قرمز جمهوری اسلامی ایران می‌دانستند. قائد شهید در دیدار با مسئولان نظام (۱۴ اسفند ۱۴۰۲) با تأکید بر اینکه «قدرت موشکی ایران قابل مذاکره نیست»، فرمودند: دشمنان می‌خواهند ما را از داشتن موشک محروم کنند؛ اما ما هرگز تسلیم نخواهیم شد. قدرت موشکی، ضامن امنیت ملی است و باید همواره حفظ و تقویت شود». 

ایشان در دیدار با فرماندهان سپاه (۱۹ دی ۱۳۹۶) با اشاره به اینکه «دشمن از قدرت ما می‌ترسد»، فرمودند: «آن‌ها می‌دانند که اگر به ایران حمله کنند، با پاسخی کوبنده مواجه خواهند شد. این قدرت، حاصل سال‌ها تلاش و مجاهدت است و باید همواره حفظ شود». این قاطعیت، باعث شد ایران نه‌تنها در برابر فشار‌ها عقب‌نشینی نکند، بلکه به توسعه و نوسازی زرادخانه موشکی خود ادامه دهد.

میراثی از اقتدار برای نسل‌های آینده 

امروز، صنعت موشکی ایران به‌عنوان یکی از پیشرفته‌ترین و دقیق‌ترین زرادخانه‌های موشکی در غرب آسیا شناخته می‌شود؛ دستاوردی که ریشه در نگاه راهبردی و تأکیدات مکرر رهبر شهید انقلاب اسلامی بر «افزایش برد و دقت» موشک‌های بالستیک دارد. حضرت آیت‌الله العظمی شهید سید علی خامنه‌ای با درک عمیق از معادلات تهدید و فرصت، توسعه توان موشکی را نه یک انتخاب، بلکه یک ضرورت حیاتی برای حفظ استقلال و تمامیت ارضی کشور می‌دانستند و تأکیدات ایشان بر «افزایش دقت» و «تکیه بر دانش بومی»، موتور محرکی برای جهش علمی و فنی متخصصان صنایع دفاعی کشور بود.

امروز، موشک‌های نقطه‌زن نیرو‌های مسلح جمهوری اسلامی ایران، نه‌تنها یک ابزار نظامی، بلکه نمادی از اقتدار ملی و عزم راسخ ملت ایران برای دفاع از تمامیت ارضی خود هستند. میراثی از اقتدار که رهبر شهید انقلاب اسلامی برای نسل‌های آینده به یادگار گذاشته‌اند و باید همواره حفظ و تقویت شود.

رهبر شهید انقلاب با به یادگارگذاشتن این صنعت مهم و ارزشمند، به همه جهانیان نشان دادند که آمریکا شکست‌ناپذیر نیست و ایران مفتخر است که برای اولین بار ارتشی را شکست دهد که از نظر بودجه نظامی تقریباً بودجه‌ای صد برابر بیش از ایران را در اختیار دارد و از نظر امکانات فرای تصور است؛ امروز به خوبی شاهدیم که رهبر شهید انقلاب اسلامی با قدرت از آبروی ایران دفاع کردند و این یک مسئولیت مهم بر دوش فرماندهان نظامی و نسل آینده است تا با مرور این مسائل، با قدرت و قوت از توان موشکی ایران حفاظت کنند.

انتهای پیام/ 281

نظر شما
captcha
پربیننده ها
آخرین اخبار
پربحث ترین عناوین