چمران: جنگ اخیر اشتباه محاسباتی آمریکا را آشکار کرد/ پناهگاه‌های عمومی در تهران باید شناسایی و تجهیز شوند

گروه جامعه دفاع‌پرس: در پی تحولات اخیر و وقوع جنگ ۱۲روزه و جنگ رمضان، موضوع آمادگی کشور در برابر تهدیدهای دشمن، نحوه خدمت‌رسانی به آسیب‌دیدگان و ضرورت تقویت زیرساخت‌های شهری بیش از گذشته مورد توجه قرار گرفته است. در همین راستا، مهدی چمران، رئیس شورای اسلامی شهر تهران در گفت‌وگو با خبرنگار گروه جامعه خبرگزاری دفاع مقدس، ضمن تشریح ابعاد جنگ تحمیلی سوم و نقش آمریکا و رژیم صهیونیستی در تحولات اخیر، درباره اقدامات مدیریت شهری برای امدادرسانی به خسارت‌دیدگان، اسکان و بازسازی مناطق آسیب‌دیده سخن گفته که در ادامه می‌خوانید:

دفاع‌پرس: ضمن تشکر از وقتی که در اختیار خبرگزاری دفاع مقدس قرار دادید، در ابتدا درباره جنگ اخیر و نقش آمریکا و رژیم صهیونیستی در این جنگ توضیح بفرمایید؟

برای شما در بنیاد حفظ آثار و نشر ارزش‌های دفاع مقدس و مقاومت و خبرگزاری دفاع مقدس آرزوی توفیق دارم؛ بنیاد حفظ آثار و نشر ارزش‌های دفاع مقدس مجموعه‌ای است که در سال ۱۳۶۸ با حکم امام شهید مسئولیت آن را بر عهده داشتم که خدا را شاکریم این مجموعه هم اکنون به درختی تنومند تبدیل شده و اقدامات ارزشمندی در این مجموعه به لطف خداوند متعال و تلاش دست‌اندرکاران آن صورت گرفته است.

 و اما در ارتباط با دو جنگ اخیر، معتقدم آمریکا و رژیم صهیونیستی یک جنگ ترکیبی را که درباره ابعاد مختلف آن بسیار صحبت شده است، طراحی کردند. آنها تصور می‌کردند با وارد کردن ضربات نظامی می‌توانند کار جمهوری اسلامی ایران و حتی اصل موجودیت ایران را یکسره کنند. به خیال خودشان چنین برنامه‌ای داشتند؛ اما به قول رهبر عزیز و شهیدمان، «شتر در خواب بیند پنبه‌دانه».

در جنگ ۱۲روزه، آنها به کشورمان حمله کردند تا ما را بیازمایند. این حمله در شرایطی انجام شد که ما در حال مذاکره بودیم و آن مذاکرات نیز در نهایت چیزی جز فریب نبود. دشمن مشاهده کرد که مردم ایران، نیرو‌های مسلح و دولت، همگی در کنار یکدیگر با قدرت و صلابت ایستادند و مقاومت کردند.

در این جنگ، فرماندهان عزیز و بزرگواری را از دست دادیم؛ فرماندهانی که هر کدام نمونه‌های ارزشمندی بودند و شاید سال‌های زیادی بگذرد تا بتوانیم نظیر آنها را پیدا کنیم. سردار رشید، سردار سلامی و دیگر فرماندهان و عزیزانی که در آن مقطع به شهادت رسیدند، واقعاً جای خالی بزرگی برجا گذاشتند.

البته ساختار نظامی و سیاسی جمهوری اسلامی ایران به‌گونه‌ای است که به یک یا دو نفر متکی نیست و می‌تواند حتی در نبود فرماندهان بزرگ، فعالیت خود را با سرعت ادامه دهد. همان‌گونه که دیدیم، در دفاع مقدس ۱۲روزه، تنها چند ساعت پس از شهادت فرماندهان، رهبر شهیدمان فرماندهان جدید را منصوب کردند و آنها نیز با سرعت کار خود را آغاز کردند.

پس از به نتیجه نرسیدن مذاکرات، دور دوم گفت‌و‌گو‌ها آغاز شد؛ اما در جریان همان مذاکرات نیز بار دیگر به کشورمان حمله کردند. این حمله کاملاً ناجوانمردانه بود و جنایت بزرگی رخ داد. رهبر عزیزمان که رهبر سیاسی، نظامی و مذهبی کشور و مرجع تقلید ما بودند، در محل کار خود به شهادت رسیدند. این اقدام، یک ترور و جنایتی بزرگ و تاریخی بود.

آمریکا تصور می‌کرد همان‌گونه که در ونزوئلا رئیس‌جمهور آن کشور را ربود و زندانی کرد، می‌تواند در ایران نیز چنین اقداماتی انجام دهد؛ اما چون چنین عملیاتی برایش امکان‌پذیر نبود، به ترور روی آورد. آنها رهبر عزیزمان و تعدادی از مسئولان، فرماندهان و حتی وزیران کشورمان را هدف قرار دادند و تصور کردند پس از این اقدامات چیزی از ایران باقی نمی‌ماند.

این همان توهمی است که ترامپ دارد و مرتب تکرار می‌کند که «من ایران را بردم». اگر ایران را برده‌ای، نوش جانت! اما واقعیت این است که چنین چیزی وجود ندارد و این مسئله به یک بار سنگین برای خودشان تبدیل شده است.

ترامپ حتی به دوستان و رؤسای جمهور کشور‌های عربی و اسلامی نیز توهین می‌کند و رفتار‌های نامناسبی دارد. آنها تصور می‌کنند شهادت و زخمی شدن مردم، حمله به مجالس عروسی، کشتن کودکان و افراد غیرنظامی و قطع پل‌های ارتباطی، هنر نظامی است؛ درحالی که این اقدامات هیچ ارزش نظامی ندارد و جز جنایت جنگی چیز دیگری نیست.

در نبرد سوم و دفاع مقدس اخیر، جنایات بزرگی انجام دادند و در طول این مدت هر کاری را که می‌توانستند انجام دادند؛ اما به نتیجه نرسیدند. نه‌تنها نیرو‌های مسلح ما در برابر آنها ایستادند، بلکه مذاکره‌کنندگانی که برای گفت‌و‌گو دعوت شده بودند نیز وقتی دیدند ترامپ به‌طور وقیحانه به مذاکرات پشت پا می‌زند و حتی توافقات را به یک برگ کاغذ تبدیل می‌کند، طبیعتاً اعتماد خود را از دست دادند.

مذاکره‌کنندگان ما عاقل و هوشیارند و مردم ایران نیز هیچ اعتمادی به آمریکا و ترامپ ندارند. حتی کودکان ما هم می‌دانند که نمی‌توان به آمریکا و به‌ویژه ترامپ اعتماد کرد.

نتانیاهو و دیگر سران رژیم صهیونیستی نیز جنایتکاران حرفه‌ای و تروریست هستند. آنها خودشان را برتر از دیگر ملت‌ها می‌دانند و تصور می‌کنند حق دارند دیگران را بکشند و از بین ببرند تا خودشان باقی بمانند. این اعتقاد را آشکارا بیان می‌کنند و از گفتن آن نیز ابایی ندارند.

ملت ایران از همان زمانی که خبر شهادت و ترور رهبر عزیزمان را شنید، به میدان آمد. این جنایت در محل کار و محل زندگی ایشان رخ داد و مردم نتوانستند آن را تحمل کنند. مردم از همان شب نخست در صحنه حاضر بودند و تا امروز نیز ایستاده‌اند و برنامه‌های خود را دنبال می‌کنند.

نیرو‌های مسلح ما نیز با تجربه‌هایی که به دست آورده‌اند، توانمندتر، قوی‌تر و آماده‌تر در میدان حضور دارند. معتقدم باید راهبرد «چشم در برابر چشم» را کنار بگذاریم و اگر احساس یا تشخیص دادیم که دشمن قصد حمله دارد، پیش‌دستی کنیم.

دوستان نظامی ما از مدت‌ها قبل پیش‌بینی می‌کردند آرایشی که آمریکا در منطقه گرفته، آرایش حمله است. من به دوستان نظامی‌مان می‌گفتم اگر این آرایش، آرایش حمله است، باید به آن ضربه بزنیم و اجازه ندهیم دشمن حمله خود را سازمان‌دهی کند.

به یاد دارم در روز‌های نخست جنگ تحمیلی صدام علیه ایران، شهید دکتر چمران به همراه ستاد جنگ‌های نامنظم که در آنجا تشکیل داده بود، در کنار رهبر معظم انقلاب فعالیت می‌کرد. اعتقاد شهید چمران این بود که باید هر شب به دشمن حمله کنیم؛ زیرا اگر ما حمله نکنیم، دشمن فرصت سازمان‌دهی پیدا می‌کند و به ما حمله خواهد کرد.

در آن زمان، ما با کمبود نیرو، امکانات و آمادگی مواجه بودیم. سپاه هنوز به‌طور کامل سازمان‌دهی نشده بود و ارتش نیز پس از انقلاب و کودتا هنوز انسجام لازم را به دست نیاورده بود. با این حال، حتی اگر ۱۵ نفر نیرو داشتیم، به مواضع دشمن ضربه می‌زدیم و آرایش نیرو‌های صدام را برهم می‌ریختیم تا نتواند روز بعد حمله کند.

امروز نیز معتقدم وقتی مطمئن شویم دشمن قصد حمله دارد، باید آرایش جنگی آنها را برهم بزنیم و پیش‌دستی کنیم. این اقدام نوعی دفاع و بخشی از راهبرد بازدارندگی است. دوستان نظامی ما در این زمینه متخصص هستند و بهتر از من می‌دانند که بازدارندگی تنها به معنای دفاع منفعلانه نیست؛ بلکه گاهی حمله بازدارنده نیز بخشی از دفاع محسوب می‌شود.

ما جنگ را آغاز نکرده‌ایم و به کسی حمله نکرده‌ایم؛ اما اگر به ما حمله شود یا احساس کنیم دشمن قصد حمله دارد، باید به‌خوبی از خود دفاع کنیم. در نتیجه، نقشه‌ها و توهمات آنها بر باد رفت و اکنون نیز تلاش‌های مذبوحانه‌ای انجام می‌دهند. به تعبیر یک ضرب‌المثل فارسی، در وضعیتی گرفتار شده‌اند که راهی برای خروج ندارند.

آمریکا تصور می‌کند همه مسائل را باید با قدرت و زور نظامی حل کند. از زمان تأسیس آمریکا تاکنون، مدت کوتاهی وجود داشته که این کشور درگیر جنگ نبوده است. آنها در ویتنام، افغانستان، عراق و دیگر نقاط جهان جنگ به راه انداختند و مردم را به خاک و خون کشیدند.

آمریکا فقط در ایران مجالس عروسی را به عزا تبدیل نکرده است؛ در افغانستان نیز چنین اقداماتی انجام داد. آنها حمله به مردم عادی، دانش‌آموزان و افراد بی‌گناه را قدرت‌نمایی خود می‌دانند. دانش‌آموزی که در میناب هدف حمله قرار می‌گیرد، چه گناهی دارد؟ چه نیروی نظامی یا توان تهاجمی در اختیار اوست که با موشک‌های پیشرفته به او حمله می‌کنند؟

پس از مدتی نیز، هنگامی که مردم برای نجات مجروحان و آسیب‌دیدگان در محل جمع می‌شوند، عده دیگری را هدف قرار می‌دهند و بعد می‌گویند از این موضوع خبر نداشتیم. این ادعا دروغی آشکار است و مردم جهان نیز آن را می‌دانند.

متأسفانه برخی کشور‌های جنوبی خلیج فارس نیز همچنان تحت تأثیر آمریکا تصور می‌کنند این کشور می‌تواند از آنها حمایت و حفاظت کند؛ در حالی که خودشان نتیجه این وابستگی را می‌بینند. آمریکا در سرزمین آنها پایگاه دارد و وقتی ما این پایگاه‌ها را هدف قرار می‌دهیم، طبیعتاً کشور میزبان نیز آسیب می‌بیند.

این کشور‌ها باید غیرت و همت داشته باشند و به خاطر رژیم صهیونیستی و ترامپ، از سیاست‌های آمریکا پیروی نکنند. آنها باید بدانند آمریکا نمی‌تواند برای همیشه در منطقه باقی بماند و حمایت از آمریکا و رژیم صهیونیستی، آینده‌ای برای آنها ایجاد نخواهد کرد.

اقدامات شهرداری تهران برای اسکان و جبران خسارت‌های جنگ

دفاع‌پرس: یکی از اهداف دشمن در جنگ اخیر، ایجاد آوارگی و آسیب به مردم بود. شهرداری تهران برای اسکان، جبران خسارت‌ها و بازسازی مناطق آسیب‌دیده چه اقداماتی انجام داد؟

ما معتقدیم هر اندازه به مردم کمک کنیم، باز هم این کمک‌ها در حد انتظار مردم و شایستگی آنان نیست. فردی که خانه‌اش آسیب دیده یا ویران شده و زندگی‌اش از هم پاشیده است، با هیچ کمک مادی نمی‌توان خسارت‌های روحی، روانی و مالی او را به‌طور کامل جبران کرد.

با این حال، افتخار می‌کنیم که در شرایطی که می‌توانستیم منتظر تصویب بودجه یا ورود دستگاه‌های دیگر بمانیم، بلافاصله وارد عمل شدیم و تا آنجا که توان و امکانات داشتیم، در کنار مردم قرار گرفتیم. هدف ما این بود که مردم بیش از این آسیب نبینند و ناراحتی بیشتری را تحمل نکنند.

البته هنوز هم مشکلاتی وجود دارد. همین دیشب که در یکی از میدان‌های شهر حضور داشتم، فردی مراجعه کرد و گفت مشکل شیشه خانه‌اش هنوز برطرف نشده است. شهردار منطقه نیز در محل حضور داشت و همان‌جا موضوع بررسی و فرد مسئول برای پیگیری معرفی شد. ممکن بود نقصی در مدارک یا فاکتور‌ها وجود داشته باشد که مقرر شد برای رفع آن اقدام کنند.

با این حال، تأکید می‌کنم که انجام این اقدامات وظیفه ما بوده است و کار فوق‌العاده‌ای انجام نداده‌ایم. در برابر گذشت، ایثار و خسارت‌هایی که به مردم عزیزمان وارد شده، به‌ویژه شهدای گران‌قدر، هیچ اقدامی قابل مقایسه و جبران کامل نیست.

در همان ساعات نخست، تصمیم‌های لازم اتخاذ شد. شورای شهر نیز مصوبه‌ای را به تصویب رساند و با هماهنگی، مسیر اجرای اقدامات را برای شهرداری هموار کرد. اعضای شورا نیز تقریباً در همه نقاطی که مورد اصابت قرار گرفته بود، حضور یافتند و از نزدیک بازدید کردند.

ما تلاش کردیم چهره جنگ و آثار جنگ‌زدگی را از شهر پاک کنیم. در برخی نقاط، تنها چند ساعت پس از حادثه، خیابان‌هایی که پر از آوار بود، پاک‌سازی می‌شد. ساختمان‌های آسیب‌دیده نیز با پوشش مناسب پوشانده می‌شدند، پرچم نصب می‌کردند یا اقدامات لازم برای حفظ منظر شهری انجام می‌گرفت.

عملیات امداد و نجات نیز از همان لحظات نخست آغاز شد. نیرو‌های شهرداری، آتش‌نشانی و سایر مجموعه‌ها جزو نخستین گروه‌هایی بودند که در محل حاضر شدند. حتی در برخی نقاط، مدیریت میدان به شهرداری واگذار شد؛ زیرا شهرداری امکانات، توان و آمادگی بیشتری برای مدیریت عملیات داشت.

در این مدت، بسیاری از مدیران شهرداری حتی فرصت نکردند به خانه‌های خود سر بزنند یا شب‌ها استراحت کنند. آنها در مناطق مختلف شهر حضور داشتند و حتی در شرایطی که خود شهرداری نیز در معرض خطر اصابت موشک و بمباران بود، کار خود را ادامه دادند.

ساختمان‌های آسیب‌دیده را نیز دسته‌بندی کردیم؛ برخی باید به‌طور کامل بازسازی می‌شدند، برخی نیاز به مقاوم‌سازی داشتند و برخی تنها به تعویض شیشه، در و پنجره نیاز داشتند. اقدامات مربوط به این موارد با سرعت آغاز شد.

برخی پروژه‌های غیرضروری، مانند رنگ‌آمیزی جدول‌ها، جدول‌سازی و حتی آسفالت‌ریزی در مواردی که ضرورت فوری ندارد، در اولویت قرار نگرفتند. تأکید کردم منابع را به سمت پروژه‌های عمرانی ضروری و خدمات عمومی شهری هدایت کنیم.

نیرو‌های جهادی بسیج نیز به کمک آمدند؛ نه‌تنها از تهران، بلکه از شهر‌های دیگر نیز گروه‌هایی برای کمک اعزام شدند. کمک‌های آنها بسیار مؤثر، خالصانه و مخلصانه بود. همه دست‌به‌دست هم دادند تا نقشه دشمن که ایجاد نارضایتی عمومی بود، تحقق پیدا نکند.

ترامپ مرتب می‌پرسد چرا مردم به خیابان‌ها نمی‌ریزند و آشوب نمی‌کنند. این نیز یک اشتباه محاسباتی دیگر اوست. هر اندازه فشار‌ها بر مردم ایران بیشتر شود، مردم متحدتر و منسجم‌تر خواهند شد و در برابر ترامپ و دارودسته او و همچنین جنایتکارانی مانند نتانیاهو خواهند ایستاد.

من برای مردم آمریکا متأسفم که چنین رئیس‌جمهوری دارند؛ فردی که به خاطر نتانیاهو و یک گروه جنایتکار، فشار اقتصادی، روحی و سیاسی زیادی بر مردم کشور خودش وارد می‌کند؛ در حالی که بسیاری از مردم آمریکا نیز با این سیاست‌ها مخالف هستند.

ما از همان لحظات نخست وارد میدان شدیم و هنوز هم اقدامات ادامه دارد. البته مشکلات مالی، اداری، سازمانی و کمبود تجهیزات وجود دارد. در بودجه، اعتباراتی برای خرید تجهیزات مورد نیاز پیش‌بینی کردیم؛ تجهیزاتی که در جنگ ۱۲روزه احساس کردیم اگر در اختیارمان بود، می‌توانستیم بهتر عمل کنیم.

یکی از حملات در جنگ رمضان نزدیک منزلم بود و زمانی که خود را به محل اصابت موشک رساندم، آتش‌نشانی ظرف شش دقیقه خود را به محل رساند؛ نیرو‌های بسیج نیز، بلافاصله در محل حاضر شدند و به مردم کمک کردند.

مردم اگر ناراحت بودند یا حتی با تندی صحبت می‌کردند، ما شرایط آنها را درک می‌کردیم و به آنها حق می‌دادیم؛ زیرا طبیعی است فردی که در اثر حادثه آسیب دیده، از نظر روحی شرایط مناسبی نداشته باشد.

 برنامه شهرداری برای ساخت و تجهیز پناهگاه‌ها

دفاع‌پرس: درباره آمادگی مدیریت شهری برای شرایط اضطراری و احتمال حمله مجدد به تهران بفرمایید. موضوع ساخت و تجهیز پناهگاه‌ها در چه وضعیتی قرار دارد؟

روز سه‌شنبه به‌طور کامل و جامع درباره پناهگاه‌ها در صحن شورای اسلامی شهر تهران بحث کردیم. پیش‌تر نیز در قالب لایحه‌ای، شهرداری را موظف کرده بودیم پناهگاه‌های موجود را شناسایی و وضعیت آنها را بررسی کند. رئیس ستاد مدیریت بحران شهر تهران در شورا حاضر شد و توضیح داد که تعدادی از مدارس به‌صورت موردی بررسی شده‌اند؛ برخی از آنها قابلیت استفاده ندارند و برخی دیگر باید اصلاح و تجهیز شوند.

ما باید از همه ظرفیت‌های موجود برای ایجاد پناهگاه استفاده کنیم. در جنگ اخیر، مشخص شد برخی فضا‌ها آمادگی لازم را نداشتند. برای مثال، ایستگاه‌های مترو تاکنون عمدتاً برای جابه‌جایی مسافر ساخته شده‌اند و امکانات لازم برای ماندن طولانی‌مدت مردم را ندارند.

حتی برخی ایستگاه‌ها برای کارکنان خود تنها دو سرویس بهداشتی دارند که برای مسافران نیز کافی نیست. اکنون پیش‌بینی کرده‌ایم امکاناتی برای استفاده مسافران، از جمله سرویس‌های بهداشتی و اتاق مادر و کودک، در ایستگاه‌ها ایجاد شود.

پناهگاه فقط به معنای رفتن به یک فضای زیرزمینی نیست؛ بلکه باید امکان ماندن مردم، دسترسی به خدمات ضروری، راه‌های خروج اضطراری، تهویه و هواکش‌های مناسب نیز فراهم باشد. موضوع پناهگاه‌ها بسیار گسترده است و حتی کتاب جامعی از سوی سازمان پدافند غیرعامل در این زمینه منتشر شده که من نیز آن را مطالعه می‌کنم.

من در دوران دفاع مقدس در زمینه ساخت پناهگاه‌ها و بیمارستان‌های زیرزمینی تجربه داشته‌ام. حتی در فاو بیمارستانی ساختیم که سه اتاق عمل داشت. پس از عقب‌نشینی، فیلمی دیدم که نیرو‌های صدام می‌گفتند این بیمارستان را ایرانی‌ها نساخته‌اند و ایتالیایی‌ها برای آنها ساخته‌اند؛ در حالی که طراحی و اجرای آن توسط نیرو‌های ایرانی انجام شده بود.

در آن زمان، حتی دانشجویان دانشکده معماری را که من ریاست آن را بر عهده داشتم، به مناطق جنگی می‌بردیم تا در ساخت بخش‌هایی از این مجموعه‌ها کمک کنند؛ بنابراین تجربه‌های ارزشمندی در اختیار داریم و باید از آنها استفاده کنیم.

در جنگ اخیر، پناهگاه‌ها آن‌گونه که باید مورد استفاده مردم قرار نگرفت. در حالی که در سربازان رژیم صهیونیستی، با شنیده شدن آژیر خطر، از ترس با عجله خود را به پناهگاه می‌رسانند و با توجه به کمبود جا در پناهگاه‌ها؛ یکدیگر را کنار می زدند تا جان خود را حفظ کنند، در حالی که مردم ما بدون اینکه ترسی داشته باشند به پشت‌بام می‌رفتند تا ببینند محل اصابت کجاست تا خود را به محل اصابت موشک برسانند و در امدادرسانی کمک کنند.

باید به سمت ایجاد پناهگاه‌های عمومی حرکت کنیم. همچنین هر ساختمان باید فضای ایمنی برای حفاظت از ساکنان خود داشته باشد. منظور این نیست که در همه ساختمان‌ها پناهگاه‌هایی در برابر بمب‌های سنگرشکن با عمق ۴۵ یا ۵۰ متر بسازیم؛ اما دست‌کم باید فضایی ایجاد شود که بتواند مردم را در برابر موج انفجار و ترکش‌ها حفظ کند.

در کمیسیون ماده ۵، هرجا مجموعه‌ای برای ساخت‌وساز مطرح می‌شود، بر دو موضوع تأکید می‌کنیم: نخست، بازچرخانی آب تا مجموعه بتواند از آب و پساب خود برای فضای سبز و دیگر مصارف استفاده کند؛ دوم، پیش‌بینی فضای پناهگاه.

برای مثال، وقتی پارکینگ‌های طبقاتی ساخته می‌شوند، باید به‌گونه‌ای طراحی شوند که در شرایط اضطراری بتوان از آنها به‌عنوان پناهگاه استفاده کرد.

 همکاری شهرداری با دولت در دوران جنگ

دفاع‌پرس: یکی از موضوعات مهم جنگ اخیر، همکاری شهرداری با دولت بود. با توجه به حواشی گذشته و اظهارات برخی مسئولان، این همکاری را چگونه ارزیابی می‌کنید؟

وقتی دولتی انتخاب می‌شود، دولت همه ماست. ما باید از رهبر عزیز و شهیدمان بیاموزیم که از هر دولتی حمایت می‌کردند، آن را راهنمایی می‌کردند و اگر انتقادی داشتند، آن را نیز مطرح می‌کردند.

ما تا آنجا که بتوانیم وظیفه داریم با دولت همکاری کنیم و البته این همکاری باید متقابل باشد. مسائل زیادی وجود دارد که دولت باید در آنها در کنار شهرداری قرار گیرد.

در بسیاری از موارد نیز شهرداری به‌صورت داوطلبانه وارد عمل شد و برنامه‌هایی را اجرا کرد که کسی به‌طور مستقیم بر عهده شهرداری نگذاشته بود. حتی ممکن بود برخی افراد در دولت معتقد باشند این اقدامات وظیفه شهرداری نیست؛ اما ضرورت ایجاب می‌کرد که شهرداری وارد عمل شود.

وقتی رئیس‌جمهور محترم، آقای دکتر پزشکیان، مشاهده می‌کنند که همکاری شهرداری با خلوص نیت و از روی دلسوزی انجام می‌شود، طبیعتاً از آن استقبال می‌کنند. این همکاری تنها به موضوع جنگ محدود نیست و در زمینه‌هایی مانند مدارس و دیگر امور شهری نیز ادامه دارد.

البته گاهی به شهردار و شهرداری تذکر می‌دهیم که بیش از اندازه از مسئولیت‌های اصلی خود فاصله نگیرند. ابتدا باید مسئولیت‌های خودشان را انجام دهند و سپس، اگر توان و امکان داشتند، به کمک دستگاه‌های دیگر بروند.

شورای شهر فقط شورای شهرداری نیست. قانونی که در سال ۱۳۷۵ در مجلس تصویب شد، به اعتقاد من با روح قانون اساسی و اصل یکصدم آن کاملاً منطبق نیست. بر اساس اصل یکصدم قانون اساسی، مسائل شهر باید در اختیار مدیریت شهری باشد.

موضوع مدیریت یکپارچه، مدیریت هماهنگ یا مدیریت همگام شهری را بار‌ها مطرح کرده‌ایم و اکنون نیز در مجلس در حال بررسی است. ما نمی‌گوییم حتماً مدیریت واحد شهری ایجاد شود؛ زیرا ممکن است مشکلاتی داشته باشد، اما مدیریت شهر باید یکپارچه و هماهنگ باشد؛ به عنوان مثال نمی‌شود امروز شهرداری خیابانی را آسفالت کند و فردا اداره برق همان نقطه را حفاری کند. این مثال ساده‌ای است، اما نمونه‌های فراوانی از این ناهماهنگی وجود دارد.

از این جهت، خودمان را ذی‌حق می‌دانیم که در مسیر همکاری و هماهنگی با دستگاه‌های مختلف حرکت کنیم.

 توسعه حمل‌ونقل عمومی و اقدامات دوره ششم شورا

دفاع‌پرس: دوره ششم شورای شهر تهران با موضوع حمل‌ونقل عمومی شناخته می‌شود. درباره اقدامات انجام‌شده در حوزه مترو و اتوبوسرانی توضیح دهید.

ما نه‌تنها در این دوره، بلکه در دوره‌های پیشین نیز حساسیت ویژه‌ای نسبت به حمل‌ونقل عمومی داشته‌ایم. به یاد دارم زمانی که آقای احمدی‌نژاد رئیس‌جمهور بودند، در اوایل تابستان به ایشان مراجعه کردم و گفتم تهران اتوبوس کم دارد و با آغاز سال تحصیلی، حمل‌ونقل عمومی و ترافیک با مشکل جدی مواجه خواهد شد. گفتم حدود هزار دستگاه اتوبوس نیاز داریم.

ایشان همان‌جا دستور دادند این تعداد اتوبوس تأمین شود. چند شرکت اتوبوس‌سازی فعال شدند و تا شهریورماه، حدود نیمی از این تعداد را دریافت کردیم. آن سال، وضعیت حمل‌ونقل در اول مهر نسبت به سال‌های قبل بهتر بود. باقی اتوبوس‌ها نیز بعداً تحویل شد و برخی از آنها تا چند سال پیش همچنان در خطوط فعالیت می‌کردند.

در سال‌های بعد نیز اتوبوس‌هایی دریافت کردیم؛ اما از سال ۱۳۹۲ به بعد، متأسفانه نه‌تنها برای تهران، بلکه برای هیچ شهر دیگری اتوبوس کافی از سوی دولت تأمین نشد.

در دوره پنجم شورا، با تلاش فراوان، تأمین حدود ۱۶۰ تا ۱۸۰ دستگاه اتوبوس برای تهران پیش‌بینی شد؛ اما نیمی از آن در همان دوره تحویل داده شد و نیم دیگر در دوره ششم به دست ما رسید. متأسفانه همان اتوبوس‌ها نیز مشکلاتی داشتند و هنوز همه آنها وارد خطوط نشده‌اند. برخی نیاز به تعمیر یا تعویض قطعات دارند و اختلافاتی نیز در این زمینه پیش آمد که تلاش می‌کنیم آنها را حل کنیم.

در دوره ششم شورا، حدود سه سال و نیم پیش، هنگام تدوین بودجه، پیشنهادی ارائه کردم علاوه بر بودجه مورد مصوب حمل و نقل ۱۰ هزار میلیارد تومان به بودجه حمل‌ونقل عمومی اضافه شود. در آن زمان، بودجه پیشنهادی شهرداری حدود ۳۰ هزار میلیارد تومان کمتر از میزان مورد نیاز بود؛ با این حال، شورا با این پیشنهاد موافقت کرد و ۱۰ هزار میلیارد تومان اضافه برای حمل‌ونقل عمومی اختصاص یافت.

نتیجه این تصمیم را امروز در خرید اتوبوس‌های جدید، چه داخلی و چه خارجی، مشاهده می‌کنیم. سال بعد، این رقم را از ۱۰ هزار میلیارد تومان به ۲۰ هزار میلیارد تومان افزایش دادیم و ۲۰ هزار میلیارد تومان دیگر، علاوه بر بودجه پیش‌بینی‌شده، به حمل‌ونقل اختصاص پیدا کرد.

سال گذشته و امسال نیز حدود نیمی از اعتبارات و بودجه شورا را به حمل‌ونقل عمومی اختصاص دادیم. ما ریشه آلودگی هوا را تا حد زیادی در ضعف حمل‌ونقل عمومی می‌دانیم. اگر حمل‌ونقل عمومی، شامل مترو و اتوبوس، راحت، سریع، ارزان و در دسترس همه مردم باشد، شهروندان خودشان ترجیح می‌دهند خودرو‌های شخصی را از خانه بیرون نیاورند و از وسایل نقلیه عمومی استفاده کنند.

حضور مردم در میادین و خنثی شدن راهبرد دشمن

دفاع‌پرس: پس از حوادث اخیر، حضور مردم در میادین شهر افزایش یافته است. برخی رسانه‌ها مدعی شده‌اند که این تجمع‌ها برای بیماران مزاحمت ایجاد می‌کند. حضور مردم تا چه اندازه می‌تواند راهبرد دشمن برای ایجاد اغتشاش را خنثی کند؟

در جریان اغتشاشات گذشته، افرادی با تبر، قمه، شمشیر و حتی سلاح گرم به مردم حمله کردند، ساختمان‌ها را تخریب کردند، آتش زدند و اموال عمومی را از بین بردند. آیا آن اقدامات برای مردم و بیماران مزاحمت ایجاد نمی‌کرد؟ چرا در برابر آن اقدامات سکوت کردند؟

در مقابل، مردم در سخت‌ترین شرایط، از هوای سرد و بارانی گرفته تا گرمای هوا و حتی در ماه مبارک رمضان، در میدان‌ها حاضر می‌شوند و با آرامش و بدون ایجاد حادثه، برنامه خود را دنبال می‌کنند.

طبیعتاً کسی مقابل بیمارستان تجمع نمی کند و در میدان‌های عمومی شهر، چنین مشکلی وجود ندارد.

این‌گونه ادعا‌ها بیشتر شبیه روایت‌سازی‌هایی است که ترامپ نیز انجام می‌دهد و با واقعیت تطبیق ندارد.

پس از پایان دفاع مقدس نیز با چنین دیدگاه‌هایی مواجه بودیم. برخی می‌گفتند نباید از جنگ، شهید و شهادت سخن گفت و حتی نباید فیلم‌های دفاع مقدس پخش شود؛ زیرا مردم از دیدن خون و شهادت ناراحت می‌شوند. ما در پاسخ می‌گفتیم که یاد شهدا و فرهنگ شهادت، زنده‌کننده ملت‌هاست.

ما بر اساس قیام و شهادت امام حسین (ع) زنده هستیم. تشیع و اسلام واقعی با زنده نگه داشتن محرم، عاشورا و شهادت امام حسین (ع) باقی مانده است. اگر امروز نامی از اسلام در جهان وجود دارد، به دلیل همین فرهنگ ایستادگی و شهادت است؛ وگرنه اسلام آمریکایی و اسلام سعودی، ظلم را می‌پذیرند، زیر بار زور می‌روند و به نوکری دیگران تن می‌دهند.

تشیع و اسلام واقعی در برابر ظلم و زور می‌ایستد. مردم لبنان را ببینید که در سخت‌ترین شرایط ایستادگی می‌کنند و هزینه می‌دهند، اما به دلیل اعتقادشان مقاومت می‌کنند.

حتی مسیحیان لبنان نیز در مقاطع مختلف، از جمله هنگام شهادت سیدحسن نصرالله، به میدان آمدند و در برابر رژیم صهیونیستی و دشمن ایستادند. ما وظیفه داریم از مردم لبنان حمایت کنیم و این حمایت باید ادامه پیدا کند.

 آخرین وضعیت انتخابات شورا‌ها

دفاع‌پرس: درباره انتخابات شورا‌های اسلامی شهر و روستا، گمانه‌زنی‌هایی درباره برگزاری انتخابات در مهرماه مطرح شده است. آیا تاریخ مشخصی به شما ابلاغ شده است؟

برخی دوستان در وزارت کشور و همچنین یکی از کمیسیون‌های مجلس پیشنهاد داده بودند انتخابات شورا‌ها در تاریخ ۲۴ مهرماه برگزار شود؛ اما این موضوع نیازمند موافقت شورای امنیت ملی بود.

بر اساس قانون، انتخابات باید دو ماه پس از پایان جنگ برگزار شود. شورای امنیت نیز هفته گذشته اعلام کرد که با توجه به مصوبه قانونی، هنوز جنگ ادامه دارد؛ بنابراین برگزاری انتخابات در آن تاریخ مورد موافقت قرار نگرفت.

آنچه در رسانه‌ها مطرح شد، بیشتر گمانه‌زنی یا بازتاب پیشنهاد برخی افراد و دستگاه‌ها بود و عملاً تاکنون چنین تاریخی قطعی و اجرایی نشده است. درباره زمان بعدی نیز باید منتظر تصمیم رسمی مراجع قانونی باشیم.

انتهای پبام/ 241